Những "điểm nghẽn" khiến công nghiệp ôtô Việt "mắc kẹt"

Cường Ngô |

Theo nhận định của Cục Công nghiệp (Bộ Công Thương), khu vực ASEAN đang trở thành một trong những trung tâm sản xuất và tiêu thụ ôtô lớn trên thế giới. Tuy nhiên, với ngành công nghiệp sản xuất, lắp ráp ôtô Việt Nam thì còn nhiều "điểm nghẽn".

Hai "điểm nghẽn" với công nghiệp ôtô

Trong ASEAN, có 5 quốc gia sản xuất, lắp ráp ôtô gồm Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Philippines và Việt Nam. Trong 5 quốc gia này, Thái Lan có sản lượng ôtô lớn nhất, trung bình đạt trên 2 triệu xe/năm. Khoảng cách giữa sản xuất và doanh số bán hàng trong nước của Thái Lan cho thấy nước này đã xuất khẩu xe nguyên chiếc với số lượng khá lớn, chiếm đến 50% sản lượng.

Thị trường Malaysia đã đạt mức bão hoà nên trong hơn 10 năm qua quy mô thị trường luôn duy trì ở mức trên 500 ngàn xe/năm. Từ 2009 đến nay, thị trường Indonesia tăng trưởng đều đặn, quy mô thị trường đạt ngưỡng 1 triệu xe/năm vào năm 2012 và từ đó đến nay vẫn duy trì ở ngưỡng đó.

Đối với ngành công nghiệp ôtô Việt Nam, theo nhận định của Cục Công nghiệp, hiện tại quy mô thị trường ôtô Việt Nam mới chỉ bằng 1/3 của Thái Lan và 1/4 của Indonesia.

Thị trường nhỏ, bị phân tán bởi nhiều nhà lắp ráp và nhiều model khác nhau khiến cho các công ty sản xuất (cả sản xuất, lắp ráp ôtô và sản xuất linh kiện phụ tùng) rất khó đầu tư, phát triển sản xuất hàng loạt.

Công nghiệp ôtô Việt Nam
Công nghiệp ôtô Việt Nam vẫn còn nhiều điểm nghẽn. Ảnh: Tuấn Vũ

Mặt khác, GDP bình quân đầu người của Việt Nam trong giai đoạn vừa qua chưa đủ để đa số người dân có thể sở hữu ôtô cũng như thúc đẩy ngành công nghiệp ôtô trong nước phát triển, tạo ra lợi nhuận. Hệ thống giao thông yếu kém (mà chủ yếu do tổ chức giao thông kém) cũng đã ảnh hưởng không nhỏ tới cầu của thị trường, làm cho nhu cầu về sử dụng ôtô của nền kinh tế chưa lớn.

“Có thể nói, dung lượng thị trường và chênh lệch giá thành giữa ôtô sản xuất trong nước và ôtô nhập khẩu đang là hai điểm nghẽn, thách thức lớn nhất hiện nay của ngành công nghiệp ô tô Việt Nam”, Cục Công nghiệp nhận định.

Bên cạnh điểm nghẽn về thị trường, theo Cục này, hiện nay chi phí sản xuất ôtô trong nước cao hơn các quốc gia trong khu vực từ 10 – 20%, khiến giá thành xe sản xuất trong nước chịu nhiều bất lợi so với xe nhập khẩu nguyên chiếc từ ASEAN trong bối cảnh hàng rào thuế quan được gỡ bỏ.

Nguyên nhân bởi dung lượng thị trường hiện tại của ngành công nghiệp ôtô Việt Nam còn nhỏ, nên không tận dụng được lợi thế kinh tế theo quy mô của ngành, khiến các chi phí cao hơn so với các nước ASEAN khác vốn đã có thị trường và ngành công nghiệp ôtô đi trước rất lâu.

Các linh kiện, phụ tùng để sản xuất, lắp ráp ôtô hầu hết phải nhập khẩu từ nước ngoài – phải chịu thêm các chi phí đóng gói, vận chuyển, lưu kho, bảo hiểm… từ đó ảnh hưởng đến giá thành của xe sản xuất, lắp ráp trong nước.

Chính sách khơi thông thế nào?

Trao đổi với Lao Động, chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan nhận định, khó khăn lớn cho các doanh nghiệp làm ôtô "Made in Việt Nam" là tính cạnh tranh rất cao. Các doanh nghiệp Việt phải trực tiếp cạnh tranh với những "đại gia" ôtô trên thế giới, hình thành và có nền tảng từ vài chục năm trước. Những doanh nghiệp này có truyền thống, công nghệ, kinh nghiệm, thị trường. Cho nên, các doanh nghiệp của Việt Nam phải cạnh tranh rất quyết liệt thì mới có thể tồn tại được.

Bên cạnh đó, giá thành ôtô Việt cao so với ôtô nhập khẩu, nhất là so với một số thị trường nhập khẩu giá rẻ như Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Thái Lan khi Việt Nam giảm thuế nhập khẩu xuống theo các cam kết FTA. Một khi giá cao, doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ôtô Việt muốn cạnh tranh cũng rất khó. Trong khi cạnh tranh bằng thương hiệu lại càng khó hơn, vì tâm lý chung của người tiêu dùng vẫn tin hơn các dòng xe của Nhật Bản, Hàn Quốc hơn là dòng xe trong nước.

"Để phát triển hơn nữa, để tạo đà cho ôtô Việt cần có những chính sách khơi thông. Cụ thể, năm 2020, Việt Nam ra chính sách rất tốt nhằm giảm, bãi bỏ thuế nhập khẩu đối với linh kiện cho doanh nghiệp lắp ráp trong nước không sản xuất được. Việc này đã khiến các doanh nghiệp xe tăng cường nội địa hóa tại Việt Nam để hưởng thuế thay vì nhập khẩu ồ ạt trong khu vực như trước kia", bà Lan nói.

Cường Ngô
TIN LIÊN QUAN

Cấp lại giấy phép lái xe quốc tế và những điều cần biết rõ

Trang Thiều |

Dưới đây là những thông tin quan trọng về thủ tục cấp lại giấy phép lái xe quốc tế mà tài xế cần lưu ý.

Những mẫu ôtô có nội thất rộng rãi hấp dẫn nhất phân khúc sedan hạng B

Phương Duy |

Việc lựa chọn những mẫu sedan hạng B có không gian khoang hành khách rộng rãi sẽ mang đến sự thoải mái cho người sử dụng, đặc biệt trong những chuyến đi chơi xa.

Kinh nghiệm chăm sóc để ôtô màu trắng không bị ố vàng

Tuấn Anh |

Ôtô màu trắng sau một thời gian sử dụng, nếu không biết cách chăm sóc thì những vết bẩn dễ nhìn thấy hơn, màu xe dễ bị xỉn màu, ố vàng...

PODCAST: Giờ thứ 9 - Ước muốn có một tình yêu (Phần 1)

Nhóm PV |

Giờ thứ 9- Không ai trong chúng ta là chưa từng có một tình yêu lớn trong đời. Nhưng không phải ai cũng may mắn có được một tình yêu yên bình.  Rất rất nhiều những mối tình phải trải qua biết bao trở ngại, chông gai, vấp váp. Có người không đủ can đảm, không đủ kiên cường và điều quan trọng nhất là không đủ niềm tin nên đã đánh mất tình yêu của mình. Để rồi sau đó, họ mãi mãi không bao giờ có được một mối tình thực sự nữa.

Tỉ giá tăng nóng, lên mức cao nhất 2 năm

Lam Duy |

Các dữ liệu thống kê thị trường của Công ty Chứng khoán Bảo Việt cho thấy, trong tuần thứ 4 của tháng 6.2022, tỉ giá trung tâm tăng 16 đồng, từ 23.089 VND/USD lên mức 23.105 VND/USD. Trong khi đó, tỉ giá tại các ngân hàng thương mại kết thúc tuần cũng tăng 21 đồng, từ mức 23.231 VND/USD lên mức 23.252 VND/USD.

Biến thể BA.5 lây lan nhanh hơn, có nên tiêm vaccine COVID-19 mũi 4?

AN AN - DƯƠNG ANH |

BA.4 và BA.5 là những biến thể phụ mới nhất của Omicron có khả năng lây lan nhanh hơn. Trước tính chất của biến thể mới, các chuyên gia y tế khuyến cáo những đối tượng nguy cơ cao nên thực hiện tiêm nhắc lại mũi 4 khi đã đủ thời gian sau tiêm mũi 3. 

Cao điểm sốt xuất huyết và khoảng trống bác sĩ có kinh nghiệm, thuốc men

Thế Lâm |

TPHCM đang trong giai đoạn căng thẳng chống dịch sốt xuất huyết. Bởi xét về số ca mắc, tỉ lệ ca nặng và số ca tử vong, đợt dịch sốt xuất huyết đang diễn ra tại TPHCM đã vượt đỉnh dịch sốt xuất huyết năm 2019.

Cầu vượt Chùa Bộc - Phạm Ngọc Thạch chưa thành hình sau nửa năm

Đình Long - Hà Phương |

Hà Nội - Cầu vượt Chùa Bộc - Phạm Ngọc Thạch là công trình được khởi công vào cuối năm 2021 và dự kiến sẽ hoàn thành vào tháng 6.2022. Thế nhưng đến nay, đã quá thời hạn hoàn thành, công trình vẫn còn đang ngổn ngang, vật liệu rỉ sét, gây cản trở giao thông mỗi giờ tan tầm.

Cấp lại giấy phép lái xe quốc tế và những điều cần biết rõ

Trang Thiều |

Dưới đây là những thông tin quan trọng về thủ tục cấp lại giấy phép lái xe quốc tế mà tài xế cần lưu ý.

Những mẫu ôtô có nội thất rộng rãi hấp dẫn nhất phân khúc sedan hạng B

Phương Duy |

Việc lựa chọn những mẫu sedan hạng B có không gian khoang hành khách rộng rãi sẽ mang đến sự thoải mái cho người sử dụng, đặc biệt trong những chuyến đi chơi xa.

Kinh nghiệm chăm sóc để ôtô màu trắng không bị ố vàng

Tuấn Anh |

Ôtô màu trắng sau một thời gian sử dụng, nếu không biết cách chăm sóc thì những vết bẩn dễ nhìn thấy hơn, màu xe dễ bị xỉn màu, ố vàng...