Người lao động phi chính thức: Vật lộn với cuộc sống

Linh Nguyên |

Không kỹ năng nghề nghiệp, đa phần không tham gia tổ chức đoàn thể nào nên dường như người lao động phi chính thức phải đối mặt với nhiều khó khăn hơn, nhất là khi ảnh hưởng của dịch COVID-19 rõ nhất.

Mất khoảng 50% thu nhập

Chị Nguyễn Thị Hoa (quê Thái Bình) lên Hà Nội làm nghề thu mua phế liệu. Cách đây 15 năm, do hoàn cảnh khó khăn, chồng mất sớm, chị Hoa quyết định gửi 2 con cho ông bà ngoại, lên Hà Nội tìm việc. Không nghề nghiệp, không kỹ năng nên chị chỉ có thể làm những công việc giản đơn như bưng bê, rửa bát.

Trong một lần theo các bạn trọ đi thu dọn phế liệu tại một ngôi nhà đập đi để xây nhà mới, chị thấy có thể theo được nên chuyển hẳn sang thu mua phế liệu. Công việc hằng ngày của chị là đạp chiếc xe đạp cũ đi các ngõ ngách, khu tập thể để thu mua giấy báo, sắt vụn. Thậm chí, chị sắm thêm cái móc sắt dài để đi qua những chỗ đổ rác có thể bới ra, nhặt nhạnh những thứ có thể thu gom. Những thứ thu gom được, chị mang về bán cho 1 đầu mối. Thu nhập cũng tạm ổn, sau khi ăn uống tằn tiện, trả tiền thu trọ, mỗi tháng chị Hoa gửi được 3.500.000 đồng - 4.000.000 đồng về quê.

Như bao người lao động tự do, làm việc ở khu vực phi chính thức, COVID-19 đã làm chị Hoa mất khoảng 50% thu nhập. Dịch bệnh xảy ra, giãn cách xã hội khiến chị không thể thu gom được phế liệu như trước. Chị chỉ có thể đến một vài khu vực đã có nhiều gia đình quen trước đó để gom giấy báo, vỏ lon. Có quán ăn đêm trước đấy vẫn để chị thu nhặt vỏ lon thì cũng phải đóng cửa - không chỉ đóng cửa thời gian giãn cách xã hội, mà sau đó đã nghỉ bán luôn vì quá ế ẩm. Từ tháng 4 đến nay, cao nhất, chị Hoa cũng chỉ kiếm được khoảng 3.000.000 đồng - 4.000.000 đồng/tháng (chỉ bằng số tiền trước đây gửi về quê hằng tháng).

Theo kết quả khảo sát phục vụ nghiên cứu “Tác động kinh tế - xã hội của đại dịch COVID-19 tới nhóm yếu thế - người di cư làm việc trong khu vực phi chính thức - tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam” được Mạng lưới Hành động vì người lao động di cư (M.net) thực hiện trên tổng số 649 người lao động di cư phi chính thức tham gia cho thấy, hơn một nửa (53%) người tham gia nghiên cứu bị mất từ 75% thu nhập do ảnh hưởng của dịch COVID-19.

Khi đại dịch COVID-19 xảy ra, do các biện pháp giãn cách xã hội để phòng chống lây nhiễm bệnh, hầu hết người lao động di cư làm việc trong khu vực phi chính thức bị giảm và mất việc làm. Cụ thể, 40% bị mất 100% thu nhập, 13% bị mất 75% thu nhập; 19% bị mất 50% thu nhập. Nếu tính mất thu nhập từ 50% trở lên thì tỉ lệ bị ảnh hưởng là 72%. Bị mất thu nhập từ 75% trở lên ở người di cư làm nghề thu gom rác, làm việc ở cơ sở dịch vụ và nghề khác tương ứng là 43%, 47% và 39%.

Mong muốn hoà nhập với điều kiện làm việc mới

Cũng theo nghiên cứu trên, có gần 50% người tham gia nghiên cứu không được nhận hỗ trợ từ bất cứ tổ chức nào. Cụ thể ở từng nhóm: Có đến 55%, 40%, 38% và 37% không nhận được hỗ trợ tương ứng với người di cư phi chính thức làm ở cơ sở dịch vụ, người làm công việc khác, người thu gom rác và người bán hàng rong.

Chính quyền địa phương các cấp đã nỗ lực vận động, huy động cộng đồng cùng với các tổ chức, cá nhân hỗ trợ tiền mặt hoặc hiện vật cho người di cư đang sinh sống tại địa phương gặp khó khăn do COVID-19; 4% nhóm làm việc khác (cơ sở sản xuất bánh mì, cơ sở đào tạo...) nhận được hỗ trợ của chính quyền địa phương và tương ứng 19% người bán hàng rong và 12% người thu gom rác nhận được hỗ trợ từ chính quyền địa phương...

Hơn 70% người tham gia nghiên cứu có nhu cầu được hỗ trợ ngắn hạn và dài hạn. Đặc biệt là có đến 72% nhóm bán hàng rong mong muốn được hỗ trợ tiền để phục hồi sản xuất/kinh doanh và 54% mong muốn có thể hòa nhập với điều kiện làm việc mới. 36% người thu gom rác, 28% người làm công việc khác, 29% người làm dịch vụ và 25% người bán hàng rong mong muốn có thể hòa nhập với điều kiện làm việc mới.

Linh Nguyên
TIN LIÊN QUAN

Cần Thơ: Thu nhập bấp bênh, người lao động cân nhắc chuyện về quê ăn Tết

Thành Nhân |

Thu nhập bấp bênh do ảnh hưởng dịch COVID-19, doanh nghiệp chỉ sản xuất mang tính cầm chừng, nhiều người lao động tại Cần Thơ đang phải cân nhắc trong việc có về quê ăn Tết hay không.

Chi tiết cách tính lương tăng ca của người lao động từ năm 2021

Minh Phương |

Chính phủ đã ban hành Nghị định 145/2020/NĐ-CP hướng dẫn Bộ luật Lao động về điều kiện lao động và quan hệ lao động. Trong đó, hướng dẫn chi tiết cách tính lương tăng ca của người lao động.

35 doanh nghiệp nợ BHXH, hơn 2.000 người lao động bị ảnh hưởng

NGUYỄN TRƯỜNG |

Bảo hiểm xã hội Ninh Bình vừa công khai danh sách 35 doanh nghiệp nợ BHXH, BHYT và BHTN với gần 44 tỉ đồng, ảnh hưởng trực tiếp tới quyền lợi hợp pháp của hơn 2.000 người lao động.

Podcast: Giờ thứ 9 - Mưu tính khôn lường (phần 1)

Nhóm PV |

Giờ thứ 9: Lâu nay câu chuyện về người thứ 3, về ngoại tình luôn thu hút sự quan tâm của cộng đồng. Mặc cho người đời đàm tiếu, người trong cuộc luôn có lý do để bao biện cho các mối quan hệ ngoài chồng, ngoài vợ...

Chứng khoán: VN-Index có thể tiếp tục hồi phục đến vùng kháng cự 1.300 điểm

Thế Lâm |

Tính từ tháng 4.2022 đến nay, chỉ số chứng khoán VN-Index lần đầu tiên có được nhịp hồi phục 3 phiên liên tiếp với phiên tăng thứ 3 ngày 19.5 chỉ nhích được 0,88 điểm. Tuy nhiên, dự báo về các phiên tới vẫn khá lạc quan.

HLV Park Hang-seo: U23 Việt Nam chiến thắng ý nghĩa vào ngày sinh nhật Bác

MINH TRIẾT |

Huấn luyện viên Park Hang-seo khẳng định chiến thắng của U23 Việt Nam trước U23 Malaysia có ý nghĩa đặc biệt trong ngày sinh nhật Chủ tịch Hồ Chí Minh (19.5).

Hành trình thiếu nữ dân tộc Mường trở thành "đôi chân vàng" của thể thao Việt Nam

Khánh Linh |

Hoà Bình - VĐV Đinh Thị Như Quỳnh vừa giành HCV môn đua xe đạp tại SEA Games 31 ngay chính tại mảnh đất quê hương Hòa Bình.

Bản tin dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 20.5

Nhóm PV |

Dự báo thời tiết mới nhất 20.5: Trong đêm 19.5, khu vực từ Đà Nẵng đến Bình Thuận có mưa rào và dông, cục bộ có vừa, mưa to với lượng mưa khoảng 40-80mm/24h, có nơi trên 100mm/24h (mưa dông tập trung vào chiều và tối). 

Cần Thơ: Thu nhập bấp bênh, người lao động cân nhắc chuyện về quê ăn Tết

Thành Nhân |

Thu nhập bấp bênh do ảnh hưởng dịch COVID-19, doanh nghiệp chỉ sản xuất mang tính cầm chừng, nhiều người lao động tại Cần Thơ đang phải cân nhắc trong việc có về quê ăn Tết hay không.

Chi tiết cách tính lương tăng ca của người lao động từ năm 2021

Minh Phương |

Chính phủ đã ban hành Nghị định 145/2020/NĐ-CP hướng dẫn Bộ luật Lao động về điều kiện lao động và quan hệ lao động. Trong đó, hướng dẫn chi tiết cách tính lương tăng ca của người lao động.

35 doanh nghiệp nợ BHXH, hơn 2.000 người lao động bị ảnh hưởng

NGUYỄN TRƯỜNG |

Bảo hiểm xã hội Ninh Bình vừa công khai danh sách 35 doanh nghiệp nợ BHXH, BHYT và BHTN với gần 44 tỉ đồng, ảnh hưởng trực tiếp tới quyền lợi hợp pháp của hơn 2.000 người lao động.