Đầu tư có trọng điểm, không ồ ạt mở thêm sân bay

Đặng Tiến |

Theo Tiến sĩ Trần Quang Châu - Chủ tịch Hội Khoa học và Công nghệ hàng không Việt Nam (VAAST), việc nhiều địa phương đề nghị mở sân bay và phát triển ồ ạt các sân bay là không phù hợp. Trước việc nhiều địa phương (như Sơn La, Tuyên Quang và 11 địa phương khác) đề xuất xây sân bay cho thấy cần có sự tính toán và lựa chọn cẩn trọng.

Cần đầu tư có trọng điểm

Hiện cả nước có 22 cảng hàng không (CHK), sân bay với tổng diện tích khoảng 12.409ha. Theo tiêu chuẩn phân cấp của ICAO, 8 cảng hàng không quốc tế của Việt Nam thuộc cấp 4E, đường cất hạ cánh được trang bị thiết bị hỗ trợ cất hạ cánh, 1 CHK Phú Bài hiện đang thuộc cấp 4C. Cùng đó, các cảng hàng không nội địa của Việt Nam hiện có quy mô từ cấp 3C đến cấp 4D. Mạng cảng hàng không được quy hoạch trên quan điểm lấy mô hình kết cấu trục nan làm cơ sở chính với Hà Nội, Đà Nẵng, TPHCM là 3 điểm gom tụ lưu lượng hành khách, hàng hóa để nối với các đường bay nội địa và quốc tế.

Mạng CHK được phân bổ hài hòa, hợp lý. Tất cả các CHK trong hệ thống CHK toàn quốc là CHK dùng chung (dân dụng và quân sự) nên các CHK đều có vai trò quan trọng về kinh tế và quốc phòng, ngoài việc là cửa ngõ thúc đẩy phát triển kinh tế thì các CHK đều đảm bảo tốt nhiệm vụ đảm bảo an ninh quốc phòng và sẵn sàng chiến đấu bảo vệ Tổ quốc. Các hoạt động khẩn cấp như phòng chống dịch bệnh, thiên tai trong thời gian qua đã cho thấy hiệu quả của việc phát triển hệ thống CHK theo quy hoạch đã duyệt.

Tiến sĩ Trần Quang Châu - Chủ tịch Hội Khoa học và Công nghệ hàng không Việt Nam (VAAST) - cho rằng, quy hoạch hàng không không chỉ tính đến hiệu quả kinh tế xã hội, mà còn phải tính đến sự phù hợp giữa hàng không dân dụng và hàng không quân sự, bảo đảm an ninh hàng không và an ninh quốc phòng. Do đó, việc nhiều địa phương đề nghị mở sân bay và phát triển ồ ạt các sân bay là không phù hợp. Cần có phân tích đầy đủ, tính toán sâu sát hơn các yếu tố định lượng kinh tế và quy mô điều kiện để được mở cảng hàng không mới.

Có cơ chế phù hợp

Theo ông Lê Anh Tuấn - Thứ trưởng Bộ GTVT, trên cơ sở khoanh vùng bán kính 100km, tỉ lệ dân số Việt Nam được tiếp cận cảng hàng không đạt gần 96%, cao hơn mức bình quân 75% trên thế giới. Mạng cảng hàng không được quy hoạch trên quan điểm lấy mô hình kết cấu trục nan làm cơ sở chính, kết hợp mô hình "điểm - điểm" theo nhu cầu của thị trường, kết nối trung chuyển trong nước và quốc tế với công suất khoảng 150 triệu hành khách/năm.

Cũng theo Ts Trần Quang Châu, quy hoạch phát triển hệ thống cảng hàng không cần dựa trên rất nhiều yếu tố như xác định nhu cầu hành khách, nhu cầu vận tải, mạng đường bay khai thác của từng sân bay. Trong khi đó theo PGS-TS Trần Kim Chung - nguyên Phó Viện trưởng, Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) cho rằng, quy hoạch cảng hàng không phải được coi là đầu vào của các quy hoạch khác và ngược lại. Vì vậy, việc kết nối hạ tầng giữa các loại hình giao thông cũng là một vấn đề cần xem xét trong tổng thể để đưa ra quy hoạch và đầu tư cảng hàng không. Cần phân kỳ, làm rõ tổng mức đầu tư ưu tiên từng giai đoạn 5 năm cho từng nhóm cảng hàng không, quy hoạch cần có nhiều tính khả thi mà một trong những điều kiện then chốt là vốn và đất đai.

 Thận trọng khi kêu gọi đầu tư tư nhân

Nhiều chuyên gia cho rằng, việc xã hội hoá đầu tư cảng hàng không cần có sự hợp lý. Vì hiện Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) đang quản lý, khai thác 21 cảng hàng không, trong đó chỉ có 7 cảng hàng không hoạt động có lãi và phải “gánh” cho 14 cảng hàng đang lỗ. Do đó, nếu giao cho các địa phương và nhà đầu tư tư nhân quản lý, khai thác cảng hàng không, khả năng chuyển lỗ thành lãi sẽ tốt hơn. Vì đây là quyền lợi sát sườn của họ, doanh nghiệp tư nhân sẽ giảm chi phí, nâng cao hiệu quả quản lý. Tuy nhiên, giao quyền cho các địa phương cũng cần có cơ chế phù hợp, sát thực, hiệu quả, khoa học và minh bạch.

Theo các chuyên gia về hàng không, việc các DN tư nhân đầu tư vào lĩnh vực sân bay rất hoan ngênh. Nhưng Nhà nước cần phải làm rõ quyền lợi, nghĩa vụ và trách nhiệm của các bên (Nhà nước, nhà đầu tư và nhân dân) để tránh đầu tư ảo để tranh thủ với các mục đích khác như đất đai, du lịch… Vì đầu tư hàng không không thể có lãi ngay, do đó cần phải điều chỉnh lại các văn bản pháp luật.

Theo PGS-TS Nguyễn Duy Đồng - Viện Kỹ thuật công trình đặc biệt, Hội KHCN Hàng không Việt Nam - cho rằng, quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống cảng hàng không, sân bay toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050 là một vấn đề lớn, cần phải tập trung nhiều thông tin, nhiều chuyên gia chuyên sâu trong ngành cùng với việc tập hợp nhiều số liệu quan trọng của Quốc gia… mới có thể hoàn thành được yêu cầu như đã đặt ra. Đ.T

Đặng Tiến
TIN LIÊN QUAN

Nốt tuyến giờ vàng mới là nguyên nhân khiến sân bay Tân Sơn Nhất ùn tắc

Tiến Dũng |

TP. Hồ Chí Minh - Như các bài “Công viên Gia Định làm bãi xe: Phá vỡ quy hoạch, bến cóc xe dù nở rộ” và bài “Công viên Gia Định làm bãi xe: Hành khách đi máy bay mất quyền lợi” đã chỉ rõ, việc lấy đất Công viên Gia Định làm bãi xe, trung chuyển hành khách giảm tải cho sân bay Tân Sơn nhất là “phương án tồi”, bởi nó không giải quyết gốc rễ vấn đề ùn tắc ở sân bay Tân Sơn Nhất, mà càng làm phát sinh thêm vấn nạn “bến cóc – xe dù”. 

Khi Sơn La 2 tháng "xin" 2 sân bay

Đào Tuấn |

Vừa xin phép đầu tư sân bay Nà Sản 2.300 tỉ đồng tháng 8.2022, đến tháng 9, Sơn La lại xin Bộ Giao thông vận tải (GTVT) bổ sung Mộc Châu 6.500 tỉ đồng vào hệ thống sân bay toàn quốc. 2 tháng, xin 2 sân bay. Trong khi các sân bay nhỏ thì đang lỗ sấp mặt.

Đến lượt Tuyên Quang đề xuất xây dựng sân bay Na Hang

Minh Hạnh |

Uỷ ban Nhân dân tỉnh Tuyên Quang vừa có văn bản kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, chấp thuận đề xuất xây dựng sân bay Na Hang tại xã Năng Khả, huyện Na Hang.

Mở tuyến xe buýt từ trung tâm TPHCM đi sân bay Tân Sơn Nhất

MINH QUÂN |

TPHCM - Tuyến xe buýt 109 (Bến xe buýt Sài Gòn - Sân bay Tân Sơn Nhất) hoạt động đến tận nửa đêm giúp giảm tải tình trạng thiếu taxi tại sân bay Tân Sơn Nhất.

Yêu cầu hạn chế điều chỉnh quy hoạch sân bay Côn Đảo

Minh Hạnh |

Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải - ông Lê Anh Tuấn vừa ký văn bản về việc cập nhật, điều chỉnh cục bộ quy hoạch Cảng hàng không Côn Đảo giai đoạn đến năm 2030 với các công trình bảo đảm hoạt động bay.

Bến xe lớn nhất nước đông nghẹt người về quê đón Tết

MINH QUÂN |

TPHCM - Chiều 16.1, hàng nghìn người đổ về bến xe Miền Đông mới để về quê đón Tết. Do lượng khách tăng đột biến nên bến xe Miền Đông mới không đủ ghế cho khách ngồi chờ, nhiều người phải ngồi dưới sàn nhà.

Tết Hà Nội với hương vị ô mai gừng thân quen

Vân Hoa |

Dịp Tết đến, người người đổ về Hàng Đường, con phố nổi tiếng về mứt, ô mai. Trong đó, ô mai gừng là món được mua nhiều hơn cả, bởi vị cay nồng, ấm đượm rất hợp với tiết xuân.

Thông xe đường Huỳnh Thúc Kháng kéo dài, các phương tiện đi thế nào?

PHẠM ĐÔNG |

Sở GTVT Hà Nội đồng ý cho các phương tiện được đi 2 chiều trên tuyến đường Huỳnh Thúc Kháng kéo dài. Đồng thời, cấm phương tiện tham gia giao thông đường bộ rẽ trái từ đường La Thành vào đường Huỳnh Thúc Kháng kéo dài.

Nốt tuyến giờ vàng mới là nguyên nhân khiến sân bay Tân Sơn Nhất ùn tắc

Tiến Dũng |

TP. Hồ Chí Minh - Như các bài “Công viên Gia Định làm bãi xe: Phá vỡ quy hoạch, bến cóc xe dù nở rộ” và bài “Công viên Gia Định làm bãi xe: Hành khách đi máy bay mất quyền lợi” đã chỉ rõ, việc lấy đất Công viên Gia Định làm bãi xe, trung chuyển hành khách giảm tải cho sân bay Tân Sơn nhất là “phương án tồi”, bởi nó không giải quyết gốc rễ vấn đề ùn tắc ở sân bay Tân Sơn Nhất, mà càng làm phát sinh thêm vấn nạn “bến cóc – xe dù”. 

Khi Sơn La 2 tháng "xin" 2 sân bay

Đào Tuấn |

Vừa xin phép đầu tư sân bay Nà Sản 2.300 tỉ đồng tháng 8.2022, đến tháng 9, Sơn La lại xin Bộ Giao thông vận tải (GTVT) bổ sung Mộc Châu 6.500 tỉ đồng vào hệ thống sân bay toàn quốc. 2 tháng, xin 2 sân bay. Trong khi các sân bay nhỏ thì đang lỗ sấp mặt.

Đến lượt Tuyên Quang đề xuất xây dựng sân bay Na Hang

Minh Hạnh |

Uỷ ban Nhân dân tỉnh Tuyên Quang vừa có văn bản kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, chấp thuận đề xuất xây dựng sân bay Na Hang tại xã Năng Khả, huyện Na Hang.

Mở tuyến xe buýt từ trung tâm TPHCM đi sân bay Tân Sơn Nhất

MINH QUÂN |

TPHCM - Tuyến xe buýt 109 (Bến xe buýt Sài Gòn - Sân bay Tân Sơn Nhất) hoạt động đến tận nửa đêm giúp giảm tải tình trạng thiếu taxi tại sân bay Tân Sơn Nhất.

Yêu cầu hạn chế điều chỉnh quy hoạch sân bay Côn Đảo

Minh Hạnh |

Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải - ông Lê Anh Tuấn vừa ký văn bản về việc cập nhật, điều chỉnh cục bộ quy hoạch Cảng hàng không Côn Đảo giai đoạn đến năm 2030 với các công trình bảo đảm hoạt động bay.