Tảo mộ đúng cách và ý nghĩa nhân văn sâu sắc của việc tảo mộ

Hoàng Thị Hoàn |

Tảo mộ trước Tết là một nét đẹp trong văn hóa truyền thống của người Việt Nam. Phong tục này thể hiện lòng hiếu kính, biết ơn của con cháu với ông bà, tổ tiên.

Hằng năm, cứ từ khoảng 20 tháng Chạp đến chiều 30 Tết, mỗi gia đình Việt Nam lại thực hiện lễ nghi tảo mộ. Trong quan niệm của người dân, khi năm mới đến, mọi thứ đều phải được sửa sang cho mới mẻ, kể cả với những người đã khuất.

Vì thế, những ngày này, các gia đình, dòng họ đều cùng nhau sửa sang, dọn dẹp phần mộ. Người ta phát quang cỏ dại, lau chùi xung quanh mộ phần để tránh những gì không tốt xâm phạm đến linh hồn người đã khuất. Nhiều gia đình còn cho tu bổ lại những nấm mồ thấp, chưa đẹp. Sau đó, họ đem hương, hoa, lễ vật đến thắp hương để mời gọi những người quá vãng về nhà ăn Tết cùng con cháu.

Các gia đình đi tảo mộ. Ảnh: PT
Các gia đình đi tảo mộ. Ảnh: PT

Tục tảo mộ ngày Tết có ý nghĩa sửa sang lại phần mộ cho sạch đẹp, giãi bày tâm tư, tình cảm với những người đã khuất về những sự việc xảy ra trong một năm qua; đồng thời, mời gọi hương hồn những người đã khuất về nhà ăn Tết cùng con cháu. Tảo mộ còn có ý nghĩa để thể hiện lòng hiếu kính, sự biết ơn của con cháu với ông bà, tổ tiên. Việc làm này cũng góp phần tạo nên sự đoàn kết, sum vầy trong gia đình, dòng tộc, nhắc nhở con cháu về đạo lý “chim có tổ, người có tông”.

Tảo mộ là một nét đẹp của người Việt.
Tảo mộ là một nét đẹp của người Việt. Ảnh: Internet.

Thăm viếng phần mộ đã trở thành một nét truyền thống, đặc trưng riêng của người Việt mỗi khi Tết đến. Bởi vậy, dù đi xa nhưng mỗi người dân Việt Nam đều dành thời gian trở về quê hương để thăm viếng những người đã khuất.

Khi đi tảo mộ những ngày này, không quan trọng những lễ vật với mâm cao cỗ đầy mà chủ yếu là tấm lòng thành của con cháu với ông bà, tổ tiên. Hơn nữa, những người đi tảo mộ cần lưu ý: Không giẫm đạp lên mộ nhà và các mộ xung quanh, làm xáo trộn phần mộ; không được nói tục, chửi bậy, chụp ảnh; sửa sang, dọn dẹp 4 mặt phần mộ, tránh việc chỉ dọn dẹp mặt trước; con gái khi đến tháng hoặc phụ nữ có thai được khuyên không nên đi tảo mộ,… Mọi việc làm sửa sang, dọn dẹp, thắp hương cho các nấm mồ đều phải xuất phát từ cái tâm, lòng thành kính của người sống với những người đã khuất.

Tảo mộ ngày Tết là một trong những phong tục tốt đẹp của dân tộc ta, nó nhắc nhở con người về tấm lòng hiếu thảo, sự biết ơn đối với ông bà, tổ tiên. Đây cũng là cơ hội để những người còn sống thể hiện tấm lòng với người đã khuất.

Văn khấn tạ mộ vào ngày 30 Tết

Kính lạy:

- Ngài Kim niên Đương cai Thái tuế Chí đức Tôn thần, Kim niên hành binh, Công tào Phán quan.

- Ngài Bản cảnh Thành hoàng Chư vị Đại Vương.

- Ngài Bản xứ thần linh Thổ đại tôn thần.

- Các ngài Ngũ phương, Ngũ thổ long mạch Tôn thần Tiền Chu tước, hậu Huyền vũ, tả Thanh long, hữu Bạch hổ cùng liệt vị Tôn thần cai quản trong xứ này.

- Kính lạy hương linh cụ:....................................

Hôm nay là ngày 30 tháng Chạp, nhằm tiết cuối đông sắp sang năm mới.

Chúng con là:.............................................

Sắm sanh phẩm vật, hương hoa phù tửu lễ nghi, trình cáo Tôn thần, kính rước vong linh bản gia tiên tổ chúng con là:

Có phần mộ tại đây về với gia đình đón mừng năm mới, để con cháu con phụng sự trong tiết xuân thiên, báo đáp ân thẩm, tỏ lòng hiếu kính. Cúi xin Tôn thần, phủ thùy doãn hứa. Âm dương cách trở, bát nước nén hương, biểu tấm lòng thành, cúi xin chứng giám

                                                                        Cẩn cáo

 (Trích “ Văn khấn Nôm truyền thống- NXB Văn hóa dân tộc)

Hoàng Thị Hoàn
TIN LIÊN QUAN

Văn khấn chuẩn nhất lễ Chạp mộ cuối năm mời gia tiên về ăn Tết

Bình An |

Tục tảo mộ ngày cuối năm (lễ Chạp) là một nét văn hóa nhắc nhở con cháu phải nghĩ đến ông bà gia tiên khi tết đến xuân về. Bài văn khấn trong nghi lễ tảo mộ vẫn được dân gian quan niệm là cách để con cháu tưởng nhớ, giao tiếp và mời gia tiên về ăn Tết cổ truyền.

Bận rộn cuối năm, Tân Nhàn vẫn tranh thủ mua đào, mai vàng trưng Tết

M. K |

Những ngày cuối năm, lịch diễn dày đặc khiến ca sĩ Tân Nhàn bận rộn và luôn trong tình trạng phải "tranh thủ" sắm Tết mỗi khi có thời gian rảnh. Dù tất bật là thế, nhưng gặp nữ ca sĩ lúc nào cũng thấy như mùa Xuân rạng rỡ ở bên cạnh, trong ánh mắt cô. 

Người dân Nam Bộ bắt đầu đi tảo mộ, mời ông bà về ăn tết

Huân Cao |

Mỗi dịp Tết đến Xuân về, người dân miền Nam đều ra nghĩa trang sang sửa mộ phần ông bà tổ tiên, mời ông bà về ăn Tết cùng con cháu. Tục tảo mộ này thường kéo dài từ ngày 20 đến 30 tháng Chạp, tùy theo mỗi gia đình ấn định thời gian để tập hợp con cháu tề tựu về cho đầy đủ.

TPHCM hết vaccine COVID-19, phải xin điều chuyển 13.700 liều từ Đồng Nai

MINH QUÂN |

TPHCM - Trước việc vaccine COVID-19 đã hết 10 ngày qua, TPHCM xin Bộ Y tế điều chuyển 13.700 liều vaccine từ Đồng Nai về để ưu tiên tiêm cho trẻ.

Giờ thứ 9: Bất hạnh - Phần 1

Nhóm PV |

Giờ thứ 9 - Một người mẹ không thể mang lại hạnh phúc cho đứa con mình sinh ra hẳn là một điều đáng trách. Người mẹ ấy sẽ không bao giờ biết được con gái mình đã phải trải qua những gì nếu không vô tình đọc được những dòng nhật ký đầy đau buồn của cô con gái...

Bắt giam 2 lãnh đạo Chi cục dự trữ ở Sơn La do lập khống hồ sơ

Trung Hiếu |

Sơn La - Lực lượng chức năng vừa bắt giữ 2 đối tượng lập khống hồ sơ thanh toán gây thất thoát cho Ngân sách Nhà nước.

Còn 2 ngày để xác nhận nhập học: Nhiều thí sinh vẫn băn khoăn học hay bỏ

Phùng Nhung |

Theo lịch của Bộ Giáo dục và Đào tạo, chỉ còn 2 ngày nữa để xác nhận nhập học đợt 1 nhưng nhiều thí sinh sau khi có thông báo trúng tuyển vẫn băn khoăn nên theo học hay không.

Xe công vụ đậu ban đêm ở nhà phụ nữ: Lái xe nói có việc vu khống Phó Chủ tịch HĐND tỉnh

BẢO TRUNG |

Đắk Lắk - Liên quan đến việc chiếc xe công vụ biển xanh thường đỗ trước nhà một phụ nữ vào ban đêm ở TP Buôn Ma Thuột, tối 29.9, PV báo Lao Động đã nói chuyện trực tiếp với ông Lê Bá Dương (lái xe của Văn phòng Đoàn Đại biểu Quốc hội và HĐND tỉnh Đắk Lắk).

Văn khấn chuẩn nhất lễ Chạp mộ cuối năm mời gia tiên về ăn Tết

Bình An |

Tục tảo mộ ngày cuối năm (lễ Chạp) là một nét văn hóa nhắc nhở con cháu phải nghĩ đến ông bà gia tiên khi tết đến xuân về. Bài văn khấn trong nghi lễ tảo mộ vẫn được dân gian quan niệm là cách để con cháu tưởng nhớ, giao tiếp và mời gia tiên về ăn Tết cổ truyền.

Bận rộn cuối năm, Tân Nhàn vẫn tranh thủ mua đào, mai vàng trưng Tết

M. K |

Những ngày cuối năm, lịch diễn dày đặc khiến ca sĩ Tân Nhàn bận rộn và luôn trong tình trạng phải "tranh thủ" sắm Tết mỗi khi có thời gian rảnh. Dù tất bật là thế, nhưng gặp nữ ca sĩ lúc nào cũng thấy như mùa Xuân rạng rỡ ở bên cạnh, trong ánh mắt cô. 

Người dân Nam Bộ bắt đầu đi tảo mộ, mời ông bà về ăn tết

Huân Cao |

Mỗi dịp Tết đến Xuân về, người dân miền Nam đều ra nghĩa trang sang sửa mộ phần ông bà tổ tiên, mời ông bà về ăn Tết cùng con cháu. Tục tảo mộ này thường kéo dài từ ngày 20 đến 30 tháng Chạp, tùy theo mỗi gia đình ấn định thời gian để tập hợp con cháu tề tựu về cho đầy đủ.