Độc đáo lễ cúng thần cây của người Thái ở Nghệ An

HỮU VI |

Hàng trăm hộ dân ở bản Bua, xã Châu Tiến (Quỳ Châu – Nghệ An) thực hiện một trong những lễ cúng quan trọng nhất trong năm của mình gọi là “pủ xừa” – thần linh cai quản áo và cũng là linh hồn mỗi người.

Ngày 17.10, bão số 8 đã qua, trời vẫn lẫn phất mưa, đó là một điều kiện tốt để người dân bản Bua xã Châu Tiến (Quỳ Châu – Nghệ An) tổ chức lễ cúng “pủ xừa”. Đây là sinh hoạt văn hóa tinh thần lâu đời ở cộng đồng người Thái thuộc khu vực gọi là mường Chiêng Ngam xưa xưa.

Người dân thắp hương dưới gốc cây là nghi thức cuối cùng trong ngày lễ. Ảnh: HV
Người dân thắp hương dưới gốc cây là nghi thức cuối cùng trong ngày lễ. Ảnh: HV

Lễ “pủ xừa” theo truyền thống diễn ra vào ngày 12 tháng 9 âm lịch. Lúc này, cư dân bản địa vốn quen trồng lúa nước đã xong vụ gặt. Nhiều người cho rằng nghi lễ này liên quan đến các chuỗi các lễ hội cầu mùa của cộng đồng người Thái và các dân tộc thiểu số khác ở Việt Nam cũng như khu vực Đông Nam Á.

Nghi lễ diễn ra dưới một cây thị lớn trên ngọn đồi gọi là Tèn Pỏ. Nơi đây có ngôi đền Chiêng Ngam lớn nhất huyện Quỳ Châu thờ những người được cho là có công khai bản lập mường, gồm ba vị Xiêu Bỏ, Xiêu Ké, Xiêu Luông.

Trong ngày lễ, mỗi hộ dân trong bản đều dậy sớm mổ gà, nấu món “moọc” làm từ thịt lợn, gà, gạo và gia vị gói trong lá chuối rồi hấp chín. Món ăn này thường xuất hiện trong nhiều nghi lễ dân gian của cộng đồng người Thái xứ Nghệ.

Ngoài các mâm cúng của người dân, ban quản lý bản cũng mổ lợn cúng riêng. Những phần thịt được chia ra làm ba mâm trong đó có mâm thờ các thần cai quản đất đai, cỏ cây (thổ địa), nột mâm thờ cây “pủ xừa” và mâm còn lại cúng cho ba vị có công khai bản lập mường.

Lễ cúng thường diễn ra khá ngắn gọn. Chủ lễ cúng khấn gọi các thần linh về hưởng lộc và phù hộ cho cộng đồng được manh khỏe, làm ăn tốt, mưa thuận gió hòa. Sau lễ cúng, mỗi người đến thắp hương tại gốc cây thiêng và trở về nhà. Mỗi nhà sẽ có tổ chức hội riêng nhỏ lẻ trong phạm vi gia đình.

Ngày chưa có dịch, dân bản vẫn thường chung vui tại một địa điểm cố định. Tuy nhiên việc tổ chức phần hội bị hạn chế để phòng dịch COVID–19.

Lễ “pủ xừa” cũng là nghi lễ tâm linh lớn cuối cùng của cư dân địa phương trong năm.

HỮU VI
TIN LIÊN QUAN

Khôi phục tiếng Ơ Đu ở Nghệ An - những nghịch lý và thách thức

BÙI HÀO |

Ngôn ngữ, mà chính xác là tiếng nói của người Ơ Đu đã và đang mất dần theo thời gian. Những nỗ lực khôi phục ngôn ngữ Ơ Đu ở Nghệ An dù đạt được một số kết quả nhưng không làm thay đổi được thực trạng này. Nên cùng suy nghĩ lại vấn đề một cách nghiêm túc.

Nghệ An bỏ yêu cầu xét nghiệm đối với người dân đến từ các vùng “xanh"

QUANG ĐẠI |

Tỉnh Nghệ An vừa ban hành quy định mới về phòng chống dịch bệnh thực hiện Nghị quyết 128 của Chính phủ, trong đó có nội dung bãi bỏ yêu cầu xét nghiệm đối với người dân đến từ vùng “xanh”.

Nghệ An: Thành lập công đoàn cơ sở có 400 đoàn viên

Hoàng Yến |

Ngày 16.10, tại Khu công nghiệp VSIP Nghệ An, Công ty TNHH Woosin Vina tổ chức hội nghị thành lập và ra mắt Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Woosin Vina với 400 đoàn viên.

Podcast: Giờ thứ 9 - Mưu tính khôn lường (phần 2)

Nhóm PV |

Giờ thứ 9: Trong phần đầu của câu chuyện “Mưu tính khôn lường“, chúng ta đã được chứng kiến mối tình vụng trộm của vị giám đốc và những đòi hỏi éo le của cô bồ. Họ sẽ giải quyết thế nào để hòa hợp giữa bồ và vợ? Câu trả lời có trong phần tiếp theo của câu chuyện?

Thanh niên dùng búa cướp tiệm vàng ở TPHCM khai "đang nạp tiền chơi game thì bị bắt"

Chân Phúc |

TPHCM - Nam thanh niên cướp tiệm vàng trên đường Xô Viết Nghệ Tĩnh (quận Bình Thạnh) được xác định là N.V.C ( 23 tuổi, ngụ quận Bình Thạnh). C khai nhận, do mê game, cần tiền tiêu xài nên đi cướp tiệm vàng.

Tân huấn luyện viên U23 Việt Nam công bố danh sách dự VCK U23 Châu Á 2022

MINH TRIẾT |

Tân huấn luyện viên Gong Oh-kyun đã công bố danh sách 25 cầu thủ U23 Việt Nam sẽ tham dự vòng chung kết U23 Châu Á 2022. 

TPHCM: Kỷ luật 7 đảng viên liên quan 4 vụ án lớn

MINH QUÂN |

TPHCM - Ngày 23.5, Ủy ban Kiểm tra Thành ủy TPHCM thông báo thi hành kỷ luật đối với 7 đảng viên liên quan trong 4 vụ án xảy ra tại TPHCM thuộc diện Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực theo dõi, chỉ đạo.

Bố Nhâm Mạnh Dũng: Ông nội đã phù hộ cho cháu được may mắn!

TRUNG DU |

Bố tiền đạo Nhâm Mạnh Dũng - ông Nhâm Văn Ngoan kể lại: Trước khi đi Hà Nội cổ vũ con trai và đồng đội thi đấu chung kết SEA Games 31, ông đã ra mộ cha, khấn xin ông nội phù hộ cháu trai thi đấu may mắn.

Khôi phục tiếng Ơ Đu ở Nghệ An - những nghịch lý và thách thức

BÙI HÀO |

Ngôn ngữ, mà chính xác là tiếng nói của người Ơ Đu đã và đang mất dần theo thời gian. Những nỗ lực khôi phục ngôn ngữ Ơ Đu ở Nghệ An dù đạt được một số kết quả nhưng không làm thay đổi được thực trạng này. Nên cùng suy nghĩ lại vấn đề một cách nghiêm túc.

Nghệ An bỏ yêu cầu xét nghiệm đối với người dân đến từ các vùng “xanh"

QUANG ĐẠI |

Tỉnh Nghệ An vừa ban hành quy định mới về phòng chống dịch bệnh thực hiện Nghị quyết 128 của Chính phủ, trong đó có nội dung bãi bỏ yêu cầu xét nghiệm đối với người dân đến từ vùng “xanh”.

Nghệ An: Thành lập công đoàn cơ sở có 400 đoàn viên

Hoàng Yến |

Ngày 16.10, tại Khu công nghiệp VSIP Nghệ An, Công ty TNHH Woosin Vina tổ chức hội nghị thành lập và ra mắt Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Woosin Vina với 400 đoàn viên.