Chuyên gia chỉ rõ sai lầm khi định hướng ngành nghề sau THPT

Thiều Trang |

Việc chọn ngành nghề để theo học sau Trung học phổ thông (THPT) là mối lo ngại với nhiều học sinh và phụ huynh vì các bạn chưa xác định được mình thích gì, còn hoang mang và cần người định hướng.

Những sai lầm khi chọn ngành nghề

18 tuổi là thời điểm đánh dấu cột mốc đầu tiên của cuộc đời con trẻ khi rời môi trường học ở phổ thông. Đây cũng là thời điểm nhiều học sinh, phụ huynh cảm thấy lo lắng khi đưa ra lựa chọn ngành học phù hợp với năng lực để mở cánh cửa tương lai.

Chia sẻ với phụ huynh và học sinh về vấn đề này,  PGS. TS Trần Thành Nam - Chủ nhiệm Khoa Các Khoa học giáo dục Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội dẫn chứng một khảo sát ở 1.400 học sinh năm 2020.

Kết quả cho thấy, có 40% học sinh đã xác định hướng nghề lựa chọn nhưng vẫn mơ hồ và chưa hiểu rõ hết về nghề; 25% học sinh không thống nhất được với cha mẹ về nghề đã lựa chọn; 30% học sinh còn băn khoăn hoặc chưa chọn được 1 nghề để theo đuổi; 5% học sinh đã chọn định hướng được nghề nhưng không phù hợp với bản thân.

Từ thực tế, PGS Trần Thành Nam chỉ ra cha mẹ có 8 sai lầm khi định hướng nghề nghiệp cho con như: Thiếu tôn trọng mong muốn của con; Áp đặt với suy nghĩ “còn nhỏ, chưa biết gì”; Coi trọng hình thức nghề hơn giá trị nghề; Bỏ mặc, không quan tâm định hướng nghề; Sắp đặt toàn bộ lộ trình cho con; Hướng nghề không căn cứ vào khả năng của con; Sử dụng tài chính để giúp con có việc làm; Chú ý cơ hội xin việc hơn là cơ hội phát huy sở trường.

Bên cạnh đó, Chủ nhiệm Khoa Các Khoa học giáo dục Trường Đại học Giáo dục cũng chỉ ra 6 sai lầm của học sinh khi chọn ngành nghề gồm: Dựa vào duy nhất năng lực học tập; Chọn nghề theo trào lưu; Chọn nghề vì lý do kinh tế; Chọn nghề được xã hội trọng vọng; Dành ít thời gian để tìm hiểu nghề nghiệp; Tư tưởng học gì cũng được miễn là đại học.

Lời khuyên dành cho thí sinh khi chọn ngành nghề

Trao đổi về vấn đề định hướng sai ngành nghề, TS Trần Đình Lý - Phó hiệu trưởng Trường Đại học Nông Lâm TPHCM khẳng định chọn sai ngành nghề sẽ dẫn đến lãng phí thời gian, tiền bạc và cơ hội khác không chỉ của bản thân, gia đình mà còn cả xã hội.

Theo TS Lý, phụ huynh và giáo viên đóng vai trò vô cùng quan trọng trong việc định hướng nghề nghiệp cho học sinh. Theo đó, khi tư vấn cho các em, thầy cô cần sắp xếp theo thứ tự ưu tiên, trả lời rõ 3 câu hỏi của vòng tròn hướng nghiệp:

“Câu hỏi thứ nhất của vòng tròn xuyên tâm hướng nghiệp là bạn phù hợp với lĩnh vực nghề nghiệp nào? Câu hỏi thứ 2 là học ngành nào để làm được nghề đó? Câu hỏi thứ 3 là chọn trường nào học ngành đó để sau này làm được nghề phù hợp với năng lực, sở trường của mình?

Nếu vòng tròn của các câu hỏi có sự giao thoa lớn thì việc lựa chọn là đúng và hợp lý” - TS Lý giải thích.

Chia sẻ với thí sinh và phụ huynh, PGS. TS Trần Thành Nam cũng đưa ra 5 nguyên tắc chọn nghề, cụ thể là: Chỉ nên chọn nghề phù hợp với sở thích và hứng thú của bản thân; Không nên chọn nghề mà bản thân không đủ điều kiện đáp ứng (sở thích, tính cách, năng lực); Chỉ chọn khi đã hiểu biết đầy đủ về nghề (điều kiện, môi trường, tính chất, khó khăn, thách thức...); Không chọn nghề mà xã hội không còn nhu cầu; Chọn nghề đáp ứng được những giá trị mà bản thân coi là quan trọng và có ý nghĩa.

"Khi áp dụng các nguyên tắc này, học sinh cần dựa trên những số liệu khách quan hoặc mô hình khoa học thực chứng, thay vì theo cảm tính. Ngoài ra, để chọn đúng, các em cũng nên biết thị trường lao động đang cần những nhân lực có trình độ như thế nào" - PGS Trần Thành Nam lưu ý.

Thiều Trang
TIN LIÊN QUAN

198 trường đại học công bố xét học bạ THPT năm 2022

Trang Hà |

Tuyển sinh năm 2022, nhiều trường đại học trên cả nước ưu tiên phương thức xét học bạ THPT.

Thí sinh có nên luyện thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy không?

Thiều Trang |

Trước những băn khoăn từ phía người học về việc đăng ký học các lớp ôn thi cấp tốc, lò luyện thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy có thực sự cần thiết hay không, đại diện các đơn vị tổ chức thi đã đưa ra lời khuyên cho thí sinh.

Xác định ngành nghề nặng nhọc, độc hại làm căn cứ hưởng lương hưu

ANH THƯ |

Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam giải đáp thắc mắc của bạn đọc liên quan đến điều kiện hưởng lương hưu.

Nhóm công nhân bị công ty môi giới lao động ''xù lương''

ĐÌNH TRỌNG |

Bình Dương - Tại thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, nhóm khoảng 20 công nhân bị công ty môi giới lao động "xù lương". Các công nhân liên hệ qua điện thoại, đến văn phòng nhưng không tìm thấy giám đốc công ty môi giới lao động.

Bộ Thông tin và Truyền thông chấn chỉnh tình trạng "báo hóa", tin giả

NGUYỄN ĐĂNG |

Bộ Thông tin và Truyền thông (TTTT) sẽ tiếp tục triển khai các giải pháp để ngăn chặn, hạn chế tình trạng “báo hóa” các trang thông tin điện tử tổng hợp, mạng xã hội gây bức xúc trong dư luận thời gian qua.

Tốn nghìn tỉ để san lấp một moong than, TKV đề xuất gì?

Nguyễn Hùng |

Quảng Ninh - Tập đoàn Than – Khoáng sản Việt Nam (TKV) mong muốn giữ nguyên các moong than sau khai thác, mà không phải hoàn nguyên theo quy định. Việc này vừa tiết kiệm cả nghìn tỉ đồng cho việc hoàn nguyên một moong than, vừa không phải búc xúc đất đá từ các bãi thải vốn đã ổn định để lấp đầy các moong than.

Tổng thống Putin nói về mục tiêu và chiến thuật của Nga ở Ukraina

Ngọc Vân |

Tổng thống Nga Vladimir Putin chia sẻ về các mục tiêu và chiến thuật ở Ukraina, cũng như về hội nghị thượng đỉnh NATO mới nhất.

Điều đặc biệt nhất của Ngọc Châu và dàn Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam

Lan Anh |

Nhìn lại những người đẹp từng đăng quang ngôi vị hoa hậu của cuộc thi Hoa hậu Hoàn vũ Việt Nam 2022, sẽ thấy họ có sự đặc biệt.

198 trường đại học công bố xét học bạ THPT năm 2022

Trang Hà |

Tuyển sinh năm 2022, nhiều trường đại học trên cả nước ưu tiên phương thức xét học bạ THPT.

Thí sinh có nên luyện thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy không?

Thiều Trang |

Trước những băn khoăn từ phía người học về việc đăng ký học các lớp ôn thi cấp tốc, lò luyện thi đánh giá năng lực, đánh giá tư duy có thực sự cần thiết hay không, đại diện các đơn vị tổ chức thi đã đưa ra lời khuyên cho thí sinh.

Xác định ngành nghề nặng nhọc, độc hại làm căn cứ hưởng lương hưu

ANH THƯ |

Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam giải đáp thắc mắc của bạn đọc liên quan đến điều kiện hưởng lương hưu.