Thủ tướng: Ngành Công Thương đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ

Lao Động |

Ngày 27.12, dự Hội nghị tổng kết công tác năm 2019 và triển khai kế hoạch năm 2020 của ngành Công Thương, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã có những phát biểu quan trọng đánh giá cao những thành quả của ngành Công Thương trong năm qua, đồng thời nhấn mạnh nhiều mục tiêu, lưu ý và vấn đề với ngành trong thời gian tới. Báo Lao Động xin trân trọng giới thiệu toàn văn bài phát biểu của Thủ tướng.

Thưa các vị đại biểu, các đồng chí,

Hôm nay, tôi rất vui mừng đến dự Hội nghị Tổng kết công tác năm 2019 và triển khai kế hoạch năm 2020 của ngành Công Thương. Thay mặt các đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước và Chính phủ, tôi thân ái gửi tới các đồng chí lãnh đạo, cán bộ, công chức, viên chức, người lao động ngành Công Thương, lãnh đạo các bộ, ban, ngành Trung ương, địa phương, các vị đại biểu, các bạn lời chúc mừng tốt đẹp nhất.

Thưa các đồng chí,

Ngành Công thương là ngành rất lớn, hết sức quan trọng của nền kinh tế, quản lý bao trùm nhiều lĩnh vực, chiếm 2 trong 4 trụ cột của đất nước (công nghiệp, thương mại), có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển của đất nước, hội nhập quốc tế và chăm lo đời sống của nhân dân, theo đó ngành Công Thương luôn nhận được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của Đảng, Nhà nước và đặc biệt là sự chỉ đạo của các đồng chí lãnh đạo đảng, nhà nước, nhằm kịp thời tháo gỡ các vướng mắc khó khăn của ngành.

Cách đây một năm, tại Hội nghị tổng kết của Bộ Công Thương (ngày 17 tháng 1 năm 2019), tôi có nêu với Bộ Công Thương: "Bộ với thành tích đạt được không được chủ quan thỏa mãn, cần xây dựng phương châm hành động năm 2019 cho toàn ngành với quyết tâm “bứt phá” và Việt Nam có thể phát triển được thành con rồng, con hổ Châu Á hay không là nhờ rất lớn ở sự nỗ lực của Bộ Công Thương. Theo đó, từng bộ, tỉnh, từng hiệp hội, doanh nghiệp phải có sự phát triển đồng bộ, về cả chuyển dịch cơ cấu, phát triển dịch vụ và thương mại. Sự đồng bộ trong sự chỉ đạo phải như một đội bóng đá. Chính phủ tin tưởng rằng toàn ngành Công Thương chỉ có tiến mà không có lùi”.

Tới thời điểm này, qua báo cáo đánh giá tổng kết của Bộ, có thể đánh giá rằng ngành Công Thương đã hoàn thành xuất sắc và toàn diện nhiệm vụ được giao của năm 2019, đặc biệt là trong bối cảnh quốc tế, khu vực có những biến động phức tạp, khó lường...

Năm 2019, Bộ Công Thương đã tiếp tục thể hiện sự nỗ lực, quyết tâm cao trong thực hiện đổi mới toàn diện trên nhiều mặt, đặc biệt là công tác hoàn thiện thể chế, xây dựng cơ chế, chính sách; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, xóa bỏ các điều kiện đầu tư kinh doanh không còn phù hợp; sắp xếp Tổng cục Quản lý thị trường theo mô hình mới; đồng thời, đã tổ chức được nhiều hội nghị quan trọng: các hội nghị toàn quốc về thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu, hội nghị về giải pháp thúc đẩy phát triển ngành cơ khí Việt Nam và các hội nghị, hội thảo tuyên truyền phổ biến các quy định, cam kết về Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC), Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), hiệp định FTA Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EVFTA) và các FTA khác tại các tỉnh, thành phố trong cả nước… góp phần tạo động lực cho tăng trưởng chung của nền kinh tế.

Chúng ta rất vui mừng về kết quả năm qua, kinh tế - xã hội nước ta tiếp tục phát triển nhanh và khá toàn diện trên hầu hết các lĩnh vực, hoàn thành toàn diện 12 chỉ tiêu cơ bản về kinh tế - xã hội, kinh tế vĩ mô ổn định; lạm phát được kiểm soát ở mức thấp; tăng trưởng kinh tế đạt khá, cơ cấu kinh tế tiếp tục có chuyển biến tích cực; các ngành, lĩnh vực phát triển ổn định, đạt được kết quả ấn tượng với nhiều kỷ lục được xác lập như quy mô thương mại quốc tế lần đầu tiên vượt mốc 500 tỷ USD, xuất siêu cao kỷ lục, xếp hạng năng lực cạnh tranh quốc gia tăng 10 bậc; văn hoá, xã hội có nhiều tiến bộ, thể dục thể thao đạt nhiều thành tích, truyền cảm hứng mạnh mẽ để phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, góp phần xây dựng nước Việt Nam hùng cường; bảo đảm vững chắc an ninh quốc gia, giữ vững trật tự, an toàn xã hội; hoạt động đối ngoại và hội nhập quốc tế được đẩy mạnh, góp phần quan trọng giữ gìn môi trường hoà bình, khẳng định vai trò, vị thế đất nước trên trường quốc tế.

Trong thành công chung của cả nước, có sự đóng góp hết sức quan trọng của ngành Công Thương, đã hoàn thành xuất sắc và toàn diện nhiệm vụ được giao của năm 2019, đặc biệt là trong bối cảnh quốc tế, khu vực có những biến động phức tạp, khó lường,… nhiều chỉ tiêu đã hoàn thành vượt mức yêu cầu đề ra.

Thay mặt Chính phủ, tôi biểu dương những kết quả to lớn và rất có ý nghĩa mà Ngành Công Thương đã đạt được trong năm 2019.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và lãnh đạo Bộ Công Thương tại Hội nghị
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và lãnh đạo Bộ Công Thương tại Hội nghị

1. Qua báo cáo trình bày của Bộ trưởng Trần Tuấn Anh cũng như tham luận của các đồng chí, có thể nêu ra một số điểm lớn nổi bật trong kết quả thực hiện kế hoạch năm 2019 của ngành Công Thương như sau:

Một là, công tác chỉ đạo điều hành, xây dựng thể chế về tổ chức, sắp xếp lại tổ chức bộ máy. Bộ Công Thương đã tập trung triển khai thực hiện tốt nội dung các Nghị quyết của Chính phủ, các chỉ đạo điều hành của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, đặc biệt là các Nghị quyết số 01/NQ-CP của Chính phủ về những giải pháp chủ yếu chỉ đạo điều hành thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2019, Nghị quyết 02/NQ-CP, Nghị quyết 35/NQ-CP của Chính phủ về hỗ trợ phát triển doanh nghiệp, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Bảo đảm sự phối hợp chặt chẽ trong công tác điều hành giá các mặt hàng do Nhà nước quản lý, nhất là việc điều hành giá mặt hàng xăng dầu, bình ổn thị trường. Thực hiện nguyên tắc bám sát cơ sở, theo dõi, kiểm tra, đôn đốc, xử lý các vướng mắc khó khăn phát sinh ở địa phương, doanh nghiệp.

Tôi đặc biệt ghi nhận những nỗ lực cải cách của Bộ Công Thương trong năm 2019 góp phần xây dựng một Chính phủ liêm chính, kiến tạo và hành động. Sau khi là Bộ đầu tiên hoàn thành việc cắt giảm, đơn giản hóa 675/1216 điều kiện kinh doanh vào năm 2017 (tiết kiệm hơn 122.000 ngày công mỗi năm), Bộ Công Thương tiếp tục là bộ đầu tiên ban hành Quyết định 3720/QĐ-BCT ngày 11/10/2018 về Phương án cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện đầu tư, kinh doanh lần thứ 2 cho giai đoạn 2019 - 2020. Theo đó, năm 2019,  Bộ Công Thương đã tiếp tục đơn giản hóa, cắt giảm 33 thủ tục hành chính trong tổng số 445 thủ tục hành chính hiện có thuộc phạm vi chức năng quản lý. Tính đến thời điểm báo cáo, toàn bộ 445 thủ tục hành chính thuộc phạm vi chức năng quản lý đều đã được Bộ Công Thương công bố và cập nhật công khai đầy đủ trên cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính, Cổng thông tin điện tử của Bộ và trực tiếp tại nơi tiếp nhận/xử lý thủ tục hành chính liên quan theo quy định.

Trong năm 2019, Bộ Công Thương cũng là một trong những đơn vị đầu tiên thực hiện việc thí điểm kết nối với Cổng dịch vụ công quốc gia. Theo đó, Bộ đã chủ động lựa chọn những dịch vụ công thuộc thẩm quyền của Bộ có số lượng hồ sơ lớn, có tác động trực tiếp người dân, doanh nghiệp để đưa lên Cổng dịch vụ công quốc gia (bao gồm: Cấp giấy chứng nhận xuất xứ ưu đãi; và Đăng ký hoạt động khuyến mại). Việc thực hiện kết nối với Cổng dịch vụ công quốc gia giúp công khai, minh bạch các thông tin liên quan về thủ tục hành chính của Bộ và đáp ứng mục tiêu, yêu cầu cải cách hành chính, nhất là cắt giảm thủ tục hành chính thông qua việc ứng dụng công nghệ thông tin.

Hai là, về sản xuất công nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, chỉ số IIP toàn ngành công nghiệp cả năm 2019 đạt khoảng 9,1% (vượt mức chỉ tiêu đề ra đầu năm là tăng 9%). Động lực tăng trưởng mạnh mẽ đến từ ngành công nghiệp chế biến, chế tạo với mức tăng 10,5% tiếp tục đóng vai trò chủ chốt, thúc đẩy tăng trưởng chung của toàn ngành. Mặc dù ngành công nghiệp khai khoáng giảm theo định hướng tái cơ cấu chung của ngành nhưng vẫn có mức tăng trưởng dương (tăng 0,9% so với cùng kỳ), thu hẹp đáng kể so với mức giảm 2,2% của năm trước, trong đó đã ghi nhận sự nỗ lực và linh hoạt trong điều tiết sản lượng khai thác trên cơ sở bám sát diễn biến của thị trường dầu thô thế giới, qua đó bảo đảm lợi ích cao nhất cho nền kinh tế nước ta.

Ba là, về xuất nhập khẩu, hội nhập quốc tế và phát triển thị trường ngoài nước. Năm 2019 có thể được xem là năm đặc biệt thành công của xuất khẩu. Đây cũng là một trong các chỉ tiêu kinh tế quan trọng thiết lập những kỷ lục mới với kim ngạch xuất khẩu đạt gần 264 tỷ USD; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt trên 516 tỷ USD; xuất siêu đạt mức kỷ lục 9,94 tỷ USD.

Với mức tăng kim ngạch xuất khẩu cả nước so với năm 2018 là 8,1%, đã vượt chỉ tiêu được Quốc hội và Chính phủ giao cho ngành Công Thương. Trong bối cảnh tình hình quốc tế và khu vực diễn biến hết sức phức tạp với nhiều rủi ro xung quanh cuộc “chiến tranh thương mại Mỹ - Trung”, xu thế bảo hộ mậu dịch và so với kết quả thực hiện của năm 2018 ở mức rất cao (xuất khẩu đã ở mức trên 243 tỷ USD; xuất siêu 6,83 tỷ USD), thì mức tăng của năm 2019 là rất tích cực và cho thấy nỗ lực rất lớn của các doanh nghiệp cũng như trong chỉ đạo điều hành của Bộ Công Thương. Đáng chú ý, xuất khẩu của khối doanh nghiệp trong nước tiếp tục tăng trưởng tốt; nếu như những năm trước đây, xuất khẩu của khối doanh nghiệp FDI luôn đạt mức tăng trưởng cao hơn so với khối doanh nghiệp trong nước thì thời gian gần đây, tốc độ tăng trưởng của khối trong nước đã cao hơn khối FDI (Năm 2019, khối doanh nghiệp trong nước xuất khẩu đã đạt 82,1 tỷ, tăng 17,7%; cao hơn 2 lần so với tốc độ tăng trưởng chung cả nước và cao hơn 4 lần so với tốc độ tăng trưởng của khối doanh nghiệp FDI (kể cả dầu thô - đạt 4,2%)). Qua đó tỷ trọng của khu vực kinh tế trong nước tiếp tục xu hướng tăng lên, chiếm 31,16% tổng kim ngạch xuất khẩu (cùng kỳ năm trước là 28,61%).

Hàng hóa mang thương hiệu Việt đã có tại siêu thị của hầu hết các quốc gia trên thế giới, quy mô các mặt hàng xuất khẩu tiếp tục được mở rộng. Tính đến hết năm 2019, đã có 32 mặt hàng đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD (trong đó có 8 mặt hàng xuất khẩu trên 5 tỷ USD và 6 mặt hàng xuất khẩu trên 10 tỷ USD). Ở tất cả các thị trường mà Việt Nam có ký kết Hiệp định thương mại tự do FTA đều ghi nhận tăng trưởng vượt trội như: xuất khẩu sang thị trường Hàn Quốc tăng 8,3%, sang thị trường ASEAN tăng 2%, sang thị trường Nhật Bản tăng 7,7%; xuất khẩu sang Nga tăng 10%; xuất khẩu sang Niudilan tăng 9,7%... Đặc biệt là Việt Nam đã xuất siêu chủ yếu vào thị trường các nước phát triển, có yêu cầu khắt khe đối với hàng hóa nhập khẩu như Hoa Kỳ (năm 2018 xuất siêu 34,7 tỷ USD thì tới năm 2019 xuất siêu 46,4 tỷ USD); EU (xuất siêu 26,9 tỷ USD vào năm 2019). Đặc biệt là kim ngạch xuất khẩu sang các thị trường là thành viên CPTPP đạt mức tăng tốt, thể hiện bước đầu tận dụng hiệu quả các cam kết từ Hiệp định này để thúc đẩy xuất khẩu, đa dạng hoá thị trường xuất khẩu (xuất khẩu sang Canađa đạt 3,86 tỷ USD, tăng 28,2%; xuất khẩu sang Mexico đạt 2,84 tỷ USD, tăng 26,8%).

Cơ cấu hàng hóa xuất khẩu tiếp tục cải thiện theo chiều hướng tích cực, giảm hàm lượng xuất khẩu thô, tăng xuất khẩu sản phẩm chế biến, sản phẩm công nghiệp, tạo điều kiện cho hàng hóa Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất và cung ứng toàn cầu. Khác với các năm trước đây, động lực tăng trưởng xuất khẩu không đến từ nhóm nông sản, thủy sản mà đến từ các mặt hàng thuộc nhóm công nghiệp. Cụ thể, trong khi xuất khẩu nhóm nông sản, thủy sản giảm 4,5%; nhóm hàng nhiên liệu và khoáng sản giảm 9,7% so với cùng kỳ thì nhóm hàng công nghiệp chế biến tăng 10% so với cùng kỳ năm 2018, qua đó đóng góp vào mức tăng trưởng xuất khẩu chung. Tỷ trọng nhóm hàng công nghiệp chế biến chiếm 84,33% tổng kim ngạch xuất khẩu, cao hơn mức 82,87% của năm 2018 và 81% của năm 2017.

Công tác khai thác cơ hội từ cam kết hội nhập tiếp tục đã được thực hiện có hiệu quả hơn những năm trước. Tới nay chúng ta đã tham gia đàm phán và ký kết 17 hiệp định tự do thương mại song phương và đa phương (FTA). Trong đó, 13 FTA đã đi vào thực thi (bao gồm cả Hiệp định CPTPP); 01 FTA đã ký kết và chờ phê chuẩn (FTA Việt Nam - EU) và 03 FTA đang đàm phán (Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực RCEP, FTA Việt Nam - Israel, Hiệp định FTA giữa Việt Nam và Khối EFTA).

Nếu như năm trước, hạn chế của ngành là việc triển khai thực hiện một số Hiệp định thương mại tự do vẫn còn chưa thực sự đến được các doanh nghiệp và người dân thì năm nay Bộ Công Thương thực sự đã có nhiều đổi mới trong công tác này. Bên cạnh việc xây dựng ngay Kế hoạch triển khai Hiệp định CPTPP ngay sau khi Hiệp định được Quốc hội phê chuẩn, Bộ Công Thương đã thường xuyên, tích cực triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến các quy định, cam kết về Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC), Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), hiệp định FTA Việt Nam - Liên minh Châu Âu (EVFTA) và các FTA khác mà ta đã tham gia cho các cơ quan quản lí nhà nước và doanh nghiệp tại một số cụm tỉnh, thành địa phương lớn trong cả nước như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Lâm Đồng và Hải Phòng, hỗ trợ cho các đối tượng liên quan tận dụng tối đa cơ hội do các FTA mang lại ở tất cả các cấp độ từ nâng cao nhận thức đến chuyên sâu hướng dẫn cụ thể về các cam kết quan trọng trong lĩnh vực thuế xuất nhập hẩu, quy tắc xuất xứ hàng hóa và dịch vụ - đầu tư theo hầu hết tất cả các kênh khác nhau như: tọa đàm, hội nghị, hội thảo, các lớp tập huấn, đào tạo, trả lời trực tuyến, trả lời phỏng vấn, cung cấp thông tin trên trang web của Bộ... qua đó hỗ trợ tích cực cho quá trình thực thi Hiệp định.

Bốn là, công tác phòng vệ thương mại đạt được nhiều kết quả tích cực. Trong bối cảnh thương mại toàn cầu có những diễn biến phức tạp, các hành vi gian lận xuất xứ, gian lận thương mại, lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại có xu hướng gia tăng với các hình thức ngày càng tinh vi, phức tạp, Bộ Công Thương đã chủ động nghiên cứu và trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Đề án "Tăng cường quản lý Nhà nước về chống lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại và gian lận xuất xứ" theo Quyết định số 824/QĐ-TTg ngày 04 tháng 7 năm 2019 của Thủ tướng Chính phủ. Đây là biện pháp có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm môi trường hội nhập và phát triển bền vững cho doanh nghiệp Việt Nam nói riêng và nền kinh tế Việt Nam nói chung trước những diễn biến phức tạp từ tình hình thế giới, đặc biệt là trước những tác động từ căng thẳng trong quan hệ giữa các nước lớn đang diễn ra thời gian gần đây.

Công tác theo dõi, phản ứng chính sách của Bộ Công Thương và các Bộ ngành đã chủ động, linh hoạt, kịp thời hơn; năng lực tham gia xử lý các vấn đề về tranh chấp thương mại của các địa phương, hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp đã được nâng cao hơn...; qua đó, công tác xử lý các vấn đề phát sinh từ hội nhập cũng được chúng ta xử lý một cách bài bản và có hiệu quả hơn.

Năm là, về tổ chức, phát triển thị trường trong nước. Năm 2019 thương mại nội địa tiếp tục giữ vững được đà tăng trưởng với tốc độ tăng tổng mức lưu chuyển hàng hóa bán lẻ và dịch vụ xã hội ở mức 2 con số (cả năm đạt 11,9%), qua đó đã cùng với xuất khẩu, đầu tư là trụ đỡ quan trọng để góp phần vào bảo đảm thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế chung của cả nước. Cung cầu, giá cả hàng hóa, dịch vụ trong nước được bảo đảm ổn định, qua đó đã đạt được mục tiêu kiểm soát lạm phát, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân cả nước năm 2019 ở mức dưới 4%.

Công tác quản lý thị trường được tổ chức triển khai bài bản và hiệu quả hơn trên cơ sở kết hợp triển khai thực hiện các kế hoạch thường xuyên liên tục cũng như các kế hoạch theo chuyên đề với các trọng tâm về địa bàn và trọng tâm về mặt hàng. Bên cạnh đó, công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, xử lý các hành vi cạnh tranh không lành mạnh, quản lý hoạt động bán hàng đa cấp được đặc biệt quan tâm đẩy mạnh và đổi mới phương thức quản lý, góp phần bảo vệ và hỗ trợ thị trường trong nước phát triển lành mạnh, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trong nước phát triển.

Thay mặt Chính phủ, tôi ghi nhận, đánh giá cao và biểu dương sự nỗ lực và những kết quả quan trọng mà ngành Công Thương đạt được trong năm 2019. Các đồng chí đã làm được rất nhiều việc, có nhiều cải cách mạnh mẽ, quyết liệt, đồng hành vì sự phát triển của doanh nghiệp và nền kinh tế. 

Thủ tướng thực hiện nghi thức khai trương thủ tục cấp C/O (chứng nhận xuất xứ) mẫu D điện tử - Ảnh: VGP
Thủ tướng thực hiện nghi thức khai trương thủ tục cấp C/O (chứng nhận xuất xứ) mẫu D điện tử - Ảnh: VGP

2. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được, chúng ta cũng phải nhìn thẳng những tồn tại, bất cấp cần tập trung xử lý, khắc phục trong thời gian tới. Đó là:

- Một là, tính chủ động trong công tác lập, điều chỉnh nhiều chiến lược, quy hoạch trong ngành Công Thương còn chưa cao; một số quy hoạch được triển khai chậm so với yêu cầu của thực tiễn gây lúng túng trong công tác quản lý (ví dụ như quy hoạch phát triển các nguồn điện năng lượng tái tạo, quy hoạch phát triển năng lượng quốc gia…); Các số liệu phục vụ quy hoạch, tính toán dự báo phụ tải, dự báo về tăng trưởng kinh tế từ đó, tính toán các nguồn điện; trong đó, phải xem xét kỹ việc phát triển điện gió, điện than, năng lượng tái tạo để phù hợp với nền kinh tế và phù hợp với đặc điểm xu hướng phát triển nguồn năng lượng hiện nay chưa hoàn toàn đầy đủ, thiếu đồng bộ dẫn tới các kết quả dự báo, tính toán có những sai số; lập quy hoạch còn chậm và kéo dài; các dự án nguồn điện vẫn bị chậm so với quy hoạch ảnh hưởng tới việc đảm bảo cung ứng điện.

- Hai là, ngành công nghiệp nước ta vẫn chưa phát triển đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; nội lực còn yếu, trình độ công nghệ vẫn còn lạc hậu; chưa có ngành công nghiệp mũi nhọn thực sự đóng vai trò dẫn dất; ngành công nghiệp ưu tiên phát triển chưa đạt mục tiêu đề ra; tái cơ cấu trong lĩnh vực sản xuất công nghiệp nhằm nâng cao được sức cạnh tranh của các doanh nghiệp trong nước còn chậm.

- Ba là, mức độ liên kết và hợp tác kinh doanh giữa các doanh nghiệp trong cùng một ngành và giữa các ngành còn nhiều hạn chế, chưa tạo được mối liên kết phát triển giữa các ngành theo hướng hợp tác chuyên môn hoá phù hợp với cơ chế thị trường. Bên cạnh đó, mối liên kết giữa doanh nghiệp trong nước với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài chưa đi vào chiều sâu, đặc biệt là việc tiếp nhận chuyển giao công nghệ. Công nghiệp hỗ trợ phát triển chưa tương xứng. Tiềm lực, sức cạnh tranh của khu vực kinh tế trong nước còn thấp, chưa tham gia sâu rộng vào mạng sản xuất và chuỗi giá trị toàn cầu.

- Bốn là, trật tự thị trường mặc dù được tăng cường kiểm soát nhưng tình trạng kinh doanh hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng và gian lận thương mại (kể cả trên môi trường internet) vẫn còn diễn biến phức tạp, không chỉ ảnh hưởng tới sức khỏe, lợi ích của người tiêu dùng mà tác động xấu tới tiến trình tái cơ cấu, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước. Hệ thống hạ tầng thương mại, bao gồm cả hạ tầng cho thương mại điện tử chưa phát triển đồng bộ, tác động tới việc khai thác tiềm năng phát triển của thương mại trong nước.

- Năm là, công tác theo dõi, đánh giá và triển khai thực thi các cam kết hội nhập bước đầu đã có những đổi mới song vẫn còn những hạn chế. Sự chủ động và năng lực tham gia hội nhập của các doanh nghiệp trong nước ở một số lĩnh vực chưa cao. Nhiều cam kết hội nhập được đàm phán ký kết nhằm tạo cơ hội và tiền đề cho việc nâng cao năng lực cạnh tranh và chiếm lĩnh thị trường cho doanh nghiệp trong nước chưa được tận dụng thực sự có hiệu quả.

3. Về các mục tiêu, nhiệm vụ ngành Công Thương năm 2020

Năm 2020 là năm rất đặc biệt – năm cuối cùng thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2016-2020, chuẩn bị và tạo đà cho kế hoạch 5 năm 2021-2025 và Chiến lược 10 năm 2021-2030 và cũng là năm cả nước tổ chức nhiều sự kiện, kỷ niệm những ngày lễ lớn, 90 năm thành lập Đảng, 75 năm thành lập Nước, tổ chức đại hội đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng vào năm 2021. Tuy nhiên, tình hình khu vực, thế giới dự báo tiếp tục có những biến động khó lường; tăng trưởng kinh tế, thương mại, đầu tư quốc tế phục hồi chậm; căng thẳng thương mại giữa một số nền kinh tế lớn tiếp tục có những diễn biến phức tạp; biến đổi khí hậu, an ninh nguồn nước, thiên tai, dịch bệnh dự kiến vẫn tiếp tục ảnh hưởng không nhỏ đến sản xuất kinh doanh và đời sống của nhân dân. Dư địa các động lực tăng trưởng truyền thống dần thu hẹp đòi hỏi cần phát huy, lan tỏa rộng rãi tinh thần khẩn trương, quyết liệt, trách nhiệm, hành động thực chất từ Chính phủ đến các cấp, các ngành, các địa phương trong cả nước. Do đó, tôi đề nghị Bộ Công Thương cần phát huy những kết quả đã đạt được, khắc phục những tồn tại hạn chế để tiếp tục thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm cần tập trung triển khai trong năm 2020 đạt nhiều kết quả, thành tựu quan trong hơn nữa, góp phần vào tăng trưởng chung. Tôi đề nghị các đồng chí lưu ý 5 vấn đề sau:

(1) Ngành Công Thương cần xây dựng và hoàn thiện hệ thống chính sách phải có tầm nhìn dài hạn, nhất quán, tạo ra môi trường thuận lợi, đồng bộ hướng vào tăng năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của ngành; Tạo lập hệ thống đòn bẩy kinh tế hợp lý, ổn định và dài hạn để thúc đẩy phân bổ và sử dụng nguồn lực xã hội chủ yếu theo nguyên tắc cơ chế thị trường.

(2) Phải nâng cao năng suất nội ngành của các ngành công nghiệp; phát triển ngành công nghiệp Việt Nam phải giảm phụ thuộc vào lợi thế không bền vững của nguồn tài nguyên như dầu thô, dầu mỏ, thay vào đó phải chuyển ngành công nghiệp dựa trên khai thác tự nhiên sang nền công nghiệp dựa trên nền tảng sáng tạo lấy khoa học công nghệ làm động lực và nền tảng cạnh tranh

(3) Phải coi doanh nghiệp là trung tâm đổi mới sáng tạo, là trọng tâm của sự phát triển ngành Công Thương, tiếp tục tạo ra thay đổi, nâng cao sức cạnh tranh bằng việc tạo ra môi trường thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh.

(4) Cơ cấu lại mạnh mẽ ngành công nghiệp, phải bám vào tăng năng suất, áp dụng tiến bộ khoa học công nghệ, đặc biệt là ứng dụng thành tựu của cuộc cách mạng công nghệ 4.0, đồng thời, chú trọng phát triển công nghiệp hỗ trợ, công nghiệp sản xuất linh kiện, cụm linh kiện nhằm tham gia sâu và có hiệu quả vào chuỗi giá trị toàn cầu.

(5) Thực hiện đồng bộ, hiệu quả các giải pháp thúc đẩy xuất khẩu, kiểm soát nhập khẩu, theo dõi sát diễn biến tình hình để có đối sách phù hợp. Chú trọng phát triển thị trường trong nước theo chiều sâu, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, gian lận xuất xứ; phát huy vai trò của các Hiệp hội ngành hàng, người tiêu dùng. Làm tốt hơn nữa công tác thị trường, bao gồm cả dự báo, cân đối cung cầu, cả phát triển thị trường mới và đặc biệt là xây dựng thương hiệu hàng hóa Việt Nam…

5. Tôi cơ bản thống nhất với nhiệm vụ và giải pháp theo báo cáo của các đồng chí, ý kiến của quý vị đại biểu và nhấn mạnh một số nhiệm vụ, giải pháp ngành Công Thương cần tập trung thực hiện trong năm 2020 và những năm tới như sau:

- Một là, triệt để bám sát những nội dung nhiệm vụ trong Nghị quyết số 01/NQ-CP của Chính phủ về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu chỉ đạo điều hành thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2020; Nghị quyết 02/NQ-CP của Chính phủ về việc tiếp tục thực hiện những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia năm 2019 và định hướng đến năm 2021. Đây sẽ là yếu tố quan trọng nhất, cần được coi là trọng tâm xuyên suốt trong triển khai thực hiện nhiệm vụ của cả năm 2020.

- Hai là, tiếp tục tập trung vào công tác hoàn thiện thể chế, đổi mới phương thức quản lý nhà nước trong các lĩnh vực theo hướng chuyển tư duy quản lý từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tạo môi trường thông thoáng cho đầu tư phát triển gắn liền với nâng cao hiệu quả trong quản lý nhà nước, thực hiện phân công, phân cấp một cách mạnh mẽ hơn cho các địa phương.

- Ba là, đẩy nhanh quá trình thực hiện các mục tiêu tái cơ cấu trong ngành Công Thương theo Đề án được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt gắn với ứng dụng khoa học công nghệ và thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong các lĩnh vực hoạt động của ngành Công Thương. Trong đó xác định trọng tâm tái cơ cấu trong giai đoạn tiếp theo phải được đẩy nhanh thực hiện trên nguyên tắc chất lượng, lấy việc nâng cao năng lực cạnh tranh của sản phẩm, hiệu quả của đầu tư, khả năng tham gia của doanh nghiệp vào chuỗi giá trị toàn cầu làm tiêu chí cho quá trình này; Phối hợp với các Bộ, ngành xây dựng, đề xuất các chính sách phát triển thị trường cho các ngành công nghiệp trọng điểm, trong đó chú trọng các ngành sản xuất lắp ráp như ô tô, cơ khí…

- Bốn là, tập trung cao độ vào giải quyết các vấn đề còn tồn tại nhằm bảo đảm nguồn năng lượng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội cho đất nước trong tời gian tới theo hướng bền vững trên cơ sở huy động sự tham gia mạnh mẽ của khu vực kinh tế ngoài nhà nước. Bảo đảm trong mọi tình huống không để xảy ra thiếu điện phục vụ sản xuất và đời sống của nhân dân. Xây dựng khung pháp lý về giá điện, kịp thời khai thác, phát triển các nguồn năng lượng tái tạo, gắn với bảo đảm môi trường, nhất là đối với điện mặt trời.

Bộ Công Thương chủ động nghiên cứu Lập Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Quy hoạch điện VIII); Quy hoạch năng lượng quốc gia… đảm bảo tính liên tục, đồng bộ với mục tiêu đạt hiệu quả chung và đẩy mạnh phát triển kinh tế.

- Năm là, thực hiện đồng bộ và khai thác hiệu quả các FTA đã có hiệu lực, đồng thời tích cực chuẩn bị trong nước cho việc thực thi hiệu quả các FTA thế hệ mới. Chú trọng nâng cao năng lực hội nhập quốc tế, trong đó tập trung phổ biến thông tin, nâng cao nhận thức về hội nhập quốc tế trong hệ thống chính trị, các ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và toàn xã hội. Triển khai hiệu quả Kế hoạch hành động thực hiện các FTA đã có hiệu lực, các cam kết với WTO và ASEAN. Tiếp tục vận động phê chuẩn Hiệp định EVFTA và Hiệp định IPA; tích cực chuẩn bị cho việc thực thi hiệu quả các FTA thế hệ mới.

- Sáu là, xử lý một cách căn bản hơn các vấn đề về xuất nhập khẩu, xúc tiến thương mại và phát triển thị trường ngoài nước. Trong đó, tập trung vào đổi mới, nâng cao hiệu quả của cơ chế phối hợp với các Bộ ngành, địa phương và hiệp hội doanh nghiệp để tạo sự kết nối, phối hợp đồng bộ hơn trong việc xử lý các vấn đề phát sinh trong thương mại quốc tế như vượt qua các rào cản thương mại, kiểm dịch động thực vật, các vấn đề về chống trợ cấp, chống bán phá giá, gian lận xuất xứ, chuyển tải bất hợp pháp để lẩn tránh biện pháp phòng vệ thương mại đối với hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam. Cùng với đó là liên tục hoàn thiện công tác xúc tiến thương mại và mở rộng thị trường cho hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam.

- Bảy là, tăng cường nghiên cứu các vấn đề về hội nhập kinh tế quốc tế trong quá trình hoạch định chính sách về hội nhập. Cần hết sức coi trọng công tác theo dõi, bám sát diễn biến tình hình cả ở trong nước và quốc tế để từ đó có những phản ứng chính sách linh hoạt, kịp thời, bảo đảm cho quá trình hội nhập của Việt Nam hiệu quả và bền vững hơn.

- Tám là, nâng cao chất lượng và hiệu quả công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường. Đẩy mạnh công tác đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, vi phạm quyền sở hữu trí tuệ, gian lận xuất xứ... bảo đảm môi trường sản xuất kinh doanh lành mạnh trực tiếp góp phần vào nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp trong nước.

- Chín là, thúc đẩy sự phát triển và phát huy hiệu quả vai trò thị trường trong nước, ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin trong hoạt động thương mại, phát triển mạnh thương mại điện tử và sự gắn kết giữa thương mại điện tử với các loại hình hoạt động thương mại truyền thống. Thực hiện có hiệu quả các giải pháp bảo đảm cân đối cung cầu, gắn kết giữa sản xuất với phân phối hàng hóa, tăng cường liên kết trong chuỗi giá trị, chú trọng đến các mặt hàng nông sản.

- Mười là, tăng cường phòng, chống tham nhũng, lãng phí; kỷ cương kỷ luật hành chính trong ngành, gắn với trách nhiệm nêu gương của cấp lãnh đạo trong Bộ, ngành Công Thương gắn với phương châm hành động của Chính phủ. Thực hiện tốt công tác cán bộ, cán bộ phải thực sự vì công việc, có bản lĩnh, sáng tạo, kiến thức đảm đương tốt nhiệm vụ, công việc được giao.

Thưa các đồng chí,

Nhiệm vụ đặt ra cho ngành Công Thương trong năm 2020 và những năm tiếp theo là rất nặng nề. Tôi tin tưởng rằng, với truyền thống đoàn kết, gắn bó, sáng tạo, hăng say lao động và chuyên nghiệp, nhất định toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động của ngành Công Thương sẽ đoàn kết, chung sức, đồng lòng, vượt qua khó khăn thách thức, nỗ lực phấn đấu sẽ thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ đề ra, đóng góp to lớn hơn nữa cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Nhân dịp năm mới 2020 và chuẩn bị đón Xuân Canh Tý, tôi chúc quý vị đại biểu và toàn thể cán bộ, công chức, viên chức và người lao động ngành Công Thương sức khỏe, hạnh phúc và thành công.

Xin trân trọng cám ơn.

Lao Động
TIN LIÊN QUAN

Ngành Công Thương về đích ấn tượng với các chỉ tiêu được giao năm 2019

thuỳ dung |

Một trong những thành quả nổi bật của ngành Công Thương trong năm vừa qua có thể kể đến con số tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ấn tượng. Theo đó, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2019 ước đạt 516,96 tỉ USD, tăng 7,6% so với năm 2018. 

Xuất nhập khẩu vượt 500 tỉ USD là "quán quân" 10 sự kiện ngành Công Thương

C.N |

Kim ngạch xuất nhập khẩu vượt 500 tỉ USD, CPTPP có hiệu lực, Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - Liên minh châu Âu chính thức được ký kết là những sự kiện nổi bật ngành công thương năm 2019.

Bộ Công Thương: "Không có tình trạng xuất lậu lợn sang Trung Quốc"

Cường Ngô |

Đó là khẳng định của Tổng cục Quản lý thị trường - Bộ Công Thương trước thông tin thương lái ráo riết xuất lậu lợn sang Trung Quốc dù giá trong nước tăng cao.

Bộ Công Thương: Thịt lợn nhập khẩu thêm vẫn không đủ đáp ứng nhu cầu tết

Phạm Dung |

Bộ Công Thương cho rằng, lượng nhập khẩu thịt lợn vẫn chưa bù đắp được lượng thiếu hụt và chủng loại thịt mà người dân thường có nhu cầu tiêu dùng trong dịp Tết, trong bối cảnh giá thịt lợn tăng "phi mã"

Hà Nội ùn tắc kéo dài, người dân chật vật di chuyển về nhà

MINH HÀ - LINH TRANG |

Tối 23.9, các tuyến đường của Hà Nội như Trung Kính, Nguyễn Chánh, Phạm Hùng, Nguyễn Xiển ùn tắc tứ phía, nhiều người dân ngán ngẩm khi phải chật vật di chuyển về nhà.

Lấy khoa học là nền tảng, nhà khoa học là động lực, DN là trung tâm

Vương Trần |

Thủ tướng nhấn mạnh quan điểm, phát triển thị trường khoa học công nghệ phải lấy khoa học là nền tảng, nhà khoa học là động lực, doanh nghiệp là trung tâm, phù hợp với bối cảnh của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế.

Ứng viên Phó Chủ tịch VFF khoá 9 xin rút

DIỆU LINH |

Tổng thư ký VFF Lê Hoài Anh sẽ không tham gia tranh cử Phó Chủ tịch VFF khoá 9. 

Lãi suất tăng đẩy biên lợi nhuận giảm, cổ phiếu ngân hàng trước sóng gió

Đức Mạnh |

Ngân hàng Nhà nước điều chỉnh lãi suất điều hành đầu tiên trong 2 năm gần nhất và là lần tăng lãi suất đầu tiên kể từ năm 2016. Động thái này sẽ tác động trực tiếp tới triển vọng của nhóm cổ phiếu "vua" trong thời gian tới.

Ngành Công Thương về đích ấn tượng với các chỉ tiêu được giao năm 2019

thuỳ dung |

Một trong những thành quả nổi bật của ngành Công Thương trong năm vừa qua có thể kể đến con số tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ấn tượng. Theo đó, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu năm 2019 ước đạt 516,96 tỉ USD, tăng 7,6% so với năm 2018. 

Xuất nhập khẩu vượt 500 tỉ USD là "quán quân" 10 sự kiện ngành Công Thương

C.N |

Kim ngạch xuất nhập khẩu vượt 500 tỉ USD, CPTPP có hiệu lực, Hiệp định thương mại tự do Việt Nam - Liên minh châu Âu chính thức được ký kết là những sự kiện nổi bật ngành công thương năm 2019.

Bộ Công Thương: "Không có tình trạng xuất lậu lợn sang Trung Quốc"

Cường Ngô |

Đó là khẳng định của Tổng cục Quản lý thị trường - Bộ Công Thương trước thông tin thương lái ráo riết xuất lậu lợn sang Trung Quốc dù giá trong nước tăng cao.

Bộ Công Thương: Thịt lợn nhập khẩu thêm vẫn không đủ đáp ứng nhu cầu tết

Phạm Dung |

Bộ Công Thương cho rằng, lượng nhập khẩu thịt lợn vẫn chưa bù đắp được lượng thiếu hụt và chủng loại thịt mà người dân thường có nhu cầu tiêu dùng trong dịp Tết, trong bối cảnh giá thịt lợn tăng "phi mã"