Chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế: Cơ hội để bứt phá, vươn lên

. |

Chuyển đổi số y tế Quốc gia - Điểm sáng 2020 là chương trình gồm diễn đàn cấp cao, chuỗi hội nghị và triển lãm do Bộ Y tế, VPCP và Bộ Thông tin và Truyền thông (TT&TT) phối hợp tổ chức trong hai ngày 29 và 30.12. Báo Lao Động trân trọng giới thiệu bài phát biểu của Bộ trưởng Bộ TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng tại chương trình này.

Trong 8 lĩnh vực được ưu tiên chuyển đổi số (CĐS) trong Chương trình CĐS Quốc gia mà Thủ tướng Chính phủ ban hành tháng 6.2020 thì giáo dục và y tế được xếp ở vị trí đầu tiên. Đây là 2 lĩnh vực động chạm đến nhiều người dân nhất, độ bao phủ rộng khắp nhất, tiêu tốn nhiều ngân sách nhất, là 2 lĩnh vực nền tảng của một quốc gia phát triển. Và cũng vì thế mà CĐS sẽ phát huy hiệu quả nhất.

CĐS là sự phát triển tiếp theo của ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT), nhưng là sự phát triển mang tính đột phá. Đột phá ở chỗ, nó đưa mọi hoạt động lên môi trường số, toàn dân và toàn diện, tạo ra một không gian hoạt động hoàn toàn mới. Đột phá ở chỗ, nó thay đổi cách chúng ta vận hành công việc và cuộc sống. Đột phá ở chỗ, càng nhiều người dùng thì càng rẻ, càng dùng thì càng giỏi lên, công nghệ càng phát triển. Đột phá ở chỗ, việc dám thay đổi và áp dụng mô hình mới quan trọng hơn việc phát triển công nghệ. Đột phá ở chỗ, các nước đi sau thì ứng dụng mạnh mẽ hơn, nhanh hơn và thành người đi trước. Đột phá ở chỗ, nơi nào khó khăn hơn, đói nghèo hơn thì ứng dụng hiệu quả hơn. Đột phá ở chỗ, nó làm cho những người nghèo nhất tiếp cận được những dịch vụ tốt nhất, nhưng với giá rất rẻ. Đột phá ở chỗ, mỗi người, mỗi doanh nghiệp nhỏ có thể tiếp cận thị trường toàn quốc và toàn cầu, và vì thế thúc đẩy tất cả mọi người sáng tạo, kinh doanh. Đột phá ở chỗ, nó không bắt buộc chúng ta phải đi qua giai đoạn bắt kịp, rồi đến tiến cùng và sau đó mới là vượt lên, mà có thể đi đầu ngay từ đầu và qua đó mà bứt phá vươn lên, thay đổi thứ hạng.

CĐS y tế, hay y tế số, là sự phát triển tiếp theo của y tế điện tử, nhưng có tính đột phá. Y tế điện tử thì sử dụng CNTT và trọng tâm là nâng cao hiệu quả của các nhà cung cấp dịch vụ y tế, như bệnh viện, nhưng cách thức vận hành cơ bản vẫn như cũ. Y tế số thì dùng công nghệ số là chính và trọng tâm là tập trung vào người bệnh, thay đổi mô hình, cách thức cung cấp dịch vụ y tế. Bệnh nhân nay sẽ trở thành khách hàng. Dữ liệu y tế vốn bị bỏ quên thì nay sẽ trở thành tài sản lớn nhất, tạo ra sự khác biệt lớn nhất trong chăm sóc sức khoẻ. Y tế vốn do nhà nước đầu tư là chính thì nay sẽ có thêm nguồn lực là các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực y tế, riêng quí 3/2020 thì vốn đổ vào đây đã gần 7 tỉ USD. Thí dụ như các ứng dụng sức khoẻ để người bệnh tự quản lý các bệnh mãn tính của mình do các doanh nghiệp phát triển. Đến cuối năm 2018, thế giới đã có thể truy nhập 250.000 các ứng dụng y tế số khác nhau, rất dễ sử dụng và phù hợp với các nhu cầu cá thể hoá của người bệnh.

Y tế số thì có thể giải được bài toán chăm sóc sức khoẻ cho mọi người, ở mọi nơi, mọi lúc và cá thể hoá. Đây là mơ ước lớn nhất của nhân loại. CĐS y tế có thể hiện thực hoá ước mơ này.

Việt Nam mới có 8 bác sĩ trên một vạn dân. Bằng cách triển khai phần mềm tư vấn khám chữa bệnh từ xa, người dân ở một xã của Ninh Bình đã có thể tiếp cận được hàng ngàn bác sĩ giỏi trên toàn quốc để tư vấn 24/24h. Vậy đây có phải cách để chúng ta giải quyết một phần vấn đề thiếu bác sĩ, nhất là ở vùng sâu vùng xa không ?

Quá tải bệnh viện tuyến trên cũng là vấn đề kéo dài của ngành y tế. Tuyến trên quá tải, bệnh nhân đi xa tốn kém, đầu tư của nhà nước cho tuyến dưới không hiệu quả. Vừa qua, 1000 bệnh viện tuyến dưới đã được kết nối với các bệnh viện TW. Qua đó, các bác sĩ tuyến trên đã có thể chuẩn đoán hình ảnh từ xa, tư vấn mổ từ xa. Bà con đã không phải tập trung về Hà Nội, TP HCM và các TP lớn khác.

Hội nghị Chuyển đổi số y tế Quốc gia - Điểm sáng 2020. Ảnh: T.L
Hội nghị Chuyển đổi số y tế Quốc gia - Điểm sáng 2020. Ảnh: T.L

Ngày 23.12.2020, tại Diễn đàn doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam lần thứ 2, Ban tổ chức đã trao giải nhì ở hạng mục Giải pháp số xuất sắc cho sản phẩm DrAid của VinBrain, một Cty con của tập đoàn Vingroup. Với sự trợ giúp của AI, DrAid có thể chuẩn đoán hình ảnh X-quang với độ chính xác cao, trợ giúp đắc lực cho các bác sĩ, nhất là tuyến dưới, trong chuẩn đoán hình ảnh.

Chúng ta có hàng trăm ngàn bác sĩ, nếu chúng ta có thể kết nối họ với các hộ gia đình, mỗi bác sĩ 200-300 hộ gia đình, thì mỗi hộ gia đình đều có thể kết nối với bác sĩ của mình, có thể tư vấn khám bệnh từ xa, và như vậy, sẽ dần tiến tới mô hình bác sĩ gia đình kiểu mới.

Kết nối hàng trăm ngàn bác sĩ tới hơn 25 triệu hộ gia đình thì phải là một nền tảng công nghệ số. Mô hình hoạt động ở đây là, nền tảng chỉ cung cấp dịch vụ kết nối và quản lý, không cung cấp dịch vụ tư vấn khám bệnh. Các bác sĩ mới là người cung cấp và chịu trách nhiệm về dịch vụ tư vấn khám bệnh. Nền tảng tạo ra công cụ để hàng ngàn bác sĩ có thể kết nối để tận dụng thời gian, tri thức và kinh nghiệm của mình cho việc tư vấn người bệnh. Và do vậy, huy động thêm các nguồn lực xã hội để hỗ trợ phát triển lĩnh vực y tế nước nhà.

Nếu như dữ liệu khám bệnh mấy chục năm qua của tôi được lưu trữ, được phân tích thì sẽ hỗ trợ rất nhiều cho bác sĩ mỗi lần thăm khám, và cả việc để AI tư vấn cho tôi trong sinh hoạt, giữ gìn sức khoẻ. CĐS y tế sẽ giúp hình thành lên một con người số y học của mỗi chúng ta. Trên những con người số y học này thì việc khám chữa bệnh, dự báo trước, quản lý y tế quốc gia, chăm sóc y tế cá nhân hoá, v.v... sẽ có sự thay đổi căn bản và rất căn bản. Những giá trị mới mà nó mang lại sẽ là vô cùng to lớn cho người dân.

CĐS thì càng dùng càng rẻ, càng dùng càng giỏi. 1000 phòng thí nghiệm y tế thì giá gấp 1000 lần giá của 1 phòng thí nghiệm. Nhưng phòng thí nghiệm y tế mô phỏng mà có hàng ngàn trường y sử dụng thì giá sẽ giảm đi rất nhiều. Phòng thí nghiệm mô phỏng thì hàng ngàn người có thể dùng cùng một lúc và có thể sử dụng, thực hành sáng tạo bất kỳ khi nào.

Công nghệ số sinh ra khái niệm nền tảng. Một nền tảng dùng chung cho các bệnh viện, một nền tảng dùng chung cho mọi người bệnh. Không như trước đây, một việc như nhau, một vấn đề giống nhau nhưng được giải quyết bằng hàng ngàn phần mềm khác nhau ở các bệnh viện. Vì sử dụng nền tảng mà triển khai nhanh, mở rộng nhanh, giá trên đầu người ngày càng rẻ. Nền tảng thì dễ dùng, không phải đào tạo nhiều. Chương trình CĐS Quốc gia coi nền tảng là giải pháp chính để đẩy nhanh CĐS. Bộ Y tế nên khởi động CĐS bằng một số nền tảng để giải quyết một số vấn đề cơ bản nhất của ngành y tế.

CĐS thì sẽ sáng tạo ra các tài sản vô hình. Tài sản vô hình thì vô hạn. Tài sản vô hình thì càng dùng càng không mất đi. Càng dùng càng sinh ra và càng dùng càng rẻ đi. Càng dùng thì càng thúc đẩy sinh ra những tài sản mới, giá trị mới. Các quốc gia phát triển thì tài sản vô hình là chính.

Các nguồn lực vật chất trên toàn cầu đang cạn kiệt. Đối với Việt Nam chúng ta, khi các nguồn lực vật chất còn rất hạn hẹp, thì việc phát triển và sáng tạo các tài sản vô hình để phát triển nhanh và bền vững đất nước sẽ là con đường đúng nhất, thậm chí là duy nhất. Và CĐS y tế mà hôm nay chúng ta đang bàn và đang làm là hướng đi vô cùng tích cực để phát triển và sáng tạo các tài sản vô hình trong lĩnh vực y tế.

Đại dịch COVID-19 là cú hích trăm năm, nhất là đối với ngành y tế. Năm 2020, ngành y tế đã có những thay đổi về CĐS nhiều hơn so với hàng chục năm trước đó. Hãy để những thay đổi mạnh mẽ này không dừng lại mà còn nhanh hơn. Bộ TT&TT được Thủ tướng Chính phủ giao dẫn dắt chuyển đổi số quốc gia, trong đó có CĐS các ngành. Bộ TT&TT cam kết đồng hành cùng Bộ Y tế trong hành trình CĐS. Bộ Y tế hãy giao nhiệm vụ cho Bộ TT&TT chỉ đạo các doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam đưa công nghệ số vào mọi ngõ ngách của lĩnh vực y tế. Việt Nam có một lực lượng các DN công nghệ số hùng hậu, với gần 60.000 doanh nghiệp và trên 1 triệu lao động, sẵn sàng giải được hầu hết các bài toán của ngành y tế.

Hội nghị ngày hôm nay là thể hiện quyết tâm của Bộ Y tế, của Ngành Y tế và của cá nhân đồng chí Bộ trưởng Bộ Y tế, truyền đi một thông điệp mạnh mẽ về CĐS y tế. Ngành Y tế cũng đã có một bản Kế hoạch hành động về CĐS y tế được Bộ trưởng Bộ Y tế phê duyệt. Sự đi đầu của ngành y tế trong CĐS sẽ mang tới những gì thuận tiện nhất, tốt đẹp nhất cho người dân, thu hẹp khảng cách tiếp cận dịch vụ y tế giữa miền xuôi và miền ngược.

Khi một cuộc cách mạng xảy ra thì tương lai không nằm trên đường kéo dài của quá khứ. Nhiều cái mới sẽ phá huỷ cái cũ, hay còn gọi là sự sáng tạo mang tính phá huỷ. Ứng dụng công nghệ để đổi mới sáng tạo sẽ là câu chuyện chính. Ai dám thí điểm cái mới, sớm ứng dụng cái mới, dám cho cái mới một tờ giấy khai sinh, thì người đó mới có cơ hội thành công, bứt phá vươn lên và thay đổi thứ hạng. Nhưng phải là đi trước người khác thì mới có cơ hội thay đổi thứ hạng.

.
TIN LIÊN QUAN

Chuyển đổi số y tế quốc gia: "Mỗi người dân có một bác sĩ riêng"

Thùy Linh |

Ngành Y tế đã nắm bắt thời cơ, chuyển đổi số y tế hướng tới chuyển đổi số quốc gia, góp phần không nhỏ vào công tác ngăn chặn, phòng chống dịch COVID-19. Sắp tới, ngành y tế sẽ triển khai sáng kiến “Mỗi người dân có một bác sĩ riêng”.

Chuyển đổi số y tế quốc gia đã góp phần chống dịch COVID-19 thành công

Thùy Linh |

Năm 2020, thế giới chịu tác động mạnh mẽ của dịch COVID-19, Việt Nam cũng không ngoại lệ, nhưng xét ở khía cạnh khác, dịch COVID-19 đã đem đến cơ hội đặc biệt thúc đẩy chuyển đổi số mạnh mẽ tại nước ta. Ngành Y tế đã nắm bắt thời cơ, chuyển đổi số y tế hướng tới chuyển đổi số quốc gia, đã góp phần không nhỏ vào công tác ngăn chặn, phòng chống dịch COVID-19.

Trải nghiệm chuyển đổi số từ những điều bình dị

KHÁNH LINH - THẢO ANH - TÔ THẾ |

Công cuộc chuyển đổi số dựa trên nền tảng công nghệ đang hiện hữu hàng ngày, ảnh hưởng tới mọi tầng lớp trong xã hội. Các công việc thủ công, văn phòng... đang dần được số hóa, đồng thời người lao động đang bắt đầu có những tư duy, nhận thức mới để thích nghi và thay đổi trong công việc; hoà mình vào dòng chảy chuyển đổi số...

Dự báo thời tiết 4.7: Đầu tuần Bắc Bộ tiếp tục nắng nóng gay gắt diện rộng

AN AN |

Dự báo thời tiết hôm nay 4.7, khu vực từ Bắc Bộ có nắng nóng và nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến từ 35-37 độ C, có nơi trên 38 độ C. Thời gian có nhiệt độ trên 35 độ C từ 10-17 giờ.

Huấn luyện viên Hà Nội từ chối nói về Quang Hải sau trận thua Đà Nẵng

AN NGUYÊN |

Huấn luyện viên Chun Jae Ho cho biết, trận thua trước Đà Nẵng sẽ không làm Hà Nội FC thay đổi mục tiêu hướng đến ngôi vô địch tại Night Wolf V.league 2022. 

Tô Văn Vũ toả sáng giúp Bình Dương áp sát ngôi đầu V.League 2022

Thanh Vũ |

Chiến thắng bằng bàn duy nhất của Tô Văn Vũ ghi vào lưới đội Nam Định giúp Bình Dương leo lên vị trí thứ 2 trên bảng xếp hạng  Night Wolf V.League 2022, qua đó gây áp lực lên đội đầu bảng Hải Phòng. 

PODCAST: Giờ thứ 9 - Ước muốn có một tình yêu (Phần 2)

Nhóm PV |

Giờ thứ 9 -  Rất rất nhiều những mối tình phải trải qua biết bao trở ngại, chông gai, vấp váp. Có người không đủ can đảm, không đủ kiên cường, không đủ niềm tin nên đã đánh mất tình yêu của mình. Để rồi sau đó, họ mãi mãi không bao giờ có được một mối tình thực sự nữa. Rồi sau đó họ lại ao ước được làm lại. Nhưng tất cả đã quá muộn. 

Bản tin dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 4.7

Phương Anh - Thảo Anh |

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 4.7, Bắc Bộ nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-37 độ C, có nơi trên 37 độ C. Thời gian có nhiệt độ trên 35 độ C từ 11-16 giờ.

Chuyển đổi số y tế quốc gia: "Mỗi người dân có một bác sĩ riêng"

Thùy Linh |

Ngành Y tế đã nắm bắt thời cơ, chuyển đổi số y tế hướng tới chuyển đổi số quốc gia, góp phần không nhỏ vào công tác ngăn chặn, phòng chống dịch COVID-19. Sắp tới, ngành y tế sẽ triển khai sáng kiến “Mỗi người dân có một bác sĩ riêng”.

Chuyển đổi số y tế quốc gia đã góp phần chống dịch COVID-19 thành công

Thùy Linh |

Năm 2020, thế giới chịu tác động mạnh mẽ của dịch COVID-19, Việt Nam cũng không ngoại lệ, nhưng xét ở khía cạnh khác, dịch COVID-19 đã đem đến cơ hội đặc biệt thúc đẩy chuyển đổi số mạnh mẽ tại nước ta. Ngành Y tế đã nắm bắt thời cơ, chuyển đổi số y tế hướng tới chuyển đổi số quốc gia, đã góp phần không nhỏ vào công tác ngăn chặn, phòng chống dịch COVID-19.

Trải nghiệm chuyển đổi số từ những điều bình dị

KHÁNH LINH - THẢO ANH - TÔ THẾ |

Công cuộc chuyển đổi số dựa trên nền tảng công nghệ đang hiện hữu hàng ngày, ảnh hưởng tới mọi tầng lớp trong xã hội. Các công việc thủ công, văn phòng... đang dần được số hóa, đồng thời người lao động đang bắt đầu có những tư duy, nhận thức mới để thích nghi và thay đổi trong công việc; hoà mình vào dòng chảy chuyển đổi số...