Giải mã bí ẩn vũ trụ 900 năm ở Trung Quốc

Thanh Hà |

Bí ẩn vũ trụ 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh trên bầu trời Trung Quốc năm 1181 sau Công nguyên cuối cùng đã được giải đáp. 

Nghiên cứu công bố ngày 15.9 trên tạp chí The Astrophysical Journal Letters cho hay, tinh vân Pa30 bao quanh một trong những ngôi sao nóng nhất Dải Ngân hà mang tên Parkerer's Star, phù hợp với hình dạng, vị trí và tuổi của siêu tân tinh lịch sử.

Chỉ có 5 siêu tân tinh sáng ở Dải Ngân hà trong thiên niên kỷ qua (bắt đầu từ năm 1006). Trong số này, 4 siêu tân tinh đã được các nhà khoa học hiện đại định vị, bao gồm tinh vân Con cua nổi tiếng.

Riêng siêu tân tinh phát hiện ở Trung Quốc, còn được gọi là "Ngôi sao Khách Trung Quốc" vào năm 1181 sau Công nguyên, vẫn còn là một bí ẩn. 

Các nhà thiên văn học đã giải đáp được bí ẩn hơn 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh lần đầu tiên được phát hiện trên Trung Quốc năm 1181. Trong ảnh là tinh vân Pa30 ở 3 phát xạ tia X khác nhau. Ảnh: Đại học Manchester
Các nhà thiên văn học đã giải đáp được bí ẩn hơn 900 năm về nguồn gốc siêu tân tinh lần đầu tiên được phát hiện trên Trung Quốc năm 1181. Trong ảnh là tinh vân Pa30 ở 3 phát xạ tia X khác nhau. Ảnh: Đại học Manchester

Ban đầu, các nhà thiên văn Trung Quốc và Nhật Bản đều quan sát được và ghi lại về siêu tân tinh này vào thế kỷ thứ 12. Các nhà thiên văn học khi đó nói rằng, siêu tân tinh sáng như sao Thổ và quan sát được trong suốt 6 tháng. 

Hiện tượng vũ trụ bí ẩn của thế kỷ 12 vẫn chưa có lời giải đáp cho tới khi nhóm thiên văn học quốc tế từ Hong Kong (Trung Quốc), Tây Ban Nha, Anh, Hungary, Pháp công bố phát hiện mới nhất. 

Nhóm nhà thiên văn học quốc tế nhận ra rằng tinh vân Pa30 đang mở rộng với vận tốc cực đại hơn 1.100km/giây. Với tốc độ này, việc di chuyển từ Trái đất đến Mặt trăng sẽ chỉ mất 5 phút. Các nhà thiên văn học dùng vận tốc này và tính ra được tuổi của tinh vân là khoảng 1.000 năm, trừng với các sự kiện năm 1181 sau Công nguyên. 

Trước đây, tinh vân Pa30 và Parker's Star từng được đề xuất là kết quả của sự hợp nhất 2 sao lùn trắng. Những sự kiện như vậy được cho là dẫn đến một loại siêu tân tinh hiếm và tương đối mờ nhạt gọi là siêu tân tinh Loại Iax.

Giáo sư Albert Zijlstra của Đại học Manchester, thành viên nhóm nghiên cứu cho hay:  "Chỉ có khoảng 10% siêu tân tinh thuộc loại này và chúng chưa được hiểu rõ. Thực tế là SN1181 mờ nhưng mờ rất chậm, phù hợp với loại siêu tân tinh này. Đó là sự kiện duy nhất mà chúng ta có thể nghiên cứu cả tinh vân còn sót lại và ngôi sao hợp nhất, đồng thời có mô tả về vụ nổ". 

Giáo sư vật lý thiên văn lưu ý, kết hợp tất cả những thông tin như tuổi, vị trí, độ sáng, thời lượng 185 ngày ghi lại trong lịch sử đã xác định Parker's Star và Pa30 là bản sao của SN1181 - siêu tân tinh Loại Iax duy nhất có thể nghiên cứu chi tiết về ngôi sao và tàn tích tinh vân.

"Thật tuyệt khi có thể giải đáp được cả bí ẩn lịch sử và thiên văn" - Giáo sư Đại học Manchester nói thêm. 

Thanh Hà
TIN LIÊN QUAN

SpaceX phóng thành công phi hành đoàn dân sự đầu tiên lên quỹ đạo

Hải Anh |

SpaceX đưa thành công phi hành đoàn Inspiration4 vào quỹ đạo. Đây là chuyến bay đầu tiên với toàn bộ phi hành gia dân sự.

Kinh ngạc núi lửa sao Hỏa "siêu phun trào" 500 triệu năm

Thanh Hà |

NASA tìm thấy bằng chứng núi lửa trên sao Hỏa ở khu vực Arabia Terra đã trải qua hàng nghìn "siêu phun trào" bạo lực nhất từng được biết đến.

Tin vũ trụ nóng nhất tuần: Phát hiện chuyển động bí ẩn trên sao Hỏa

Song Minh |

Tin vũ trụ nóng nhất tuần qua gồm: Tàu quỹ đạo sao Hỏa phát hiện chuyển động bí ẩn trên hành tinh đỏ; Cây ớt đầu tiên nở hoa trên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS; 3 ngôi sao tạo hiện tượng thiên văn kỳ thú...

Không khí lạnh suy yếu dần, Bắc Bộ nắng hanh và tăng nhiệt

AN AN |

Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn Quốc gia nhận định không khí lạnh tác động mạnh đến Bắc Bộ từ đêm nay đến ngày mai 18.1. Từ ngày 19.1, ngày có nắng hanh và nhiệt độ có xu hướng tăng nhẹ. 

Nở rộ dịch vụ cho thuê người yêu về nhà ra mắt dịp Tết

Phùng Nhung |

Nhiều người trẻ mỗi dịp về quê ăn Tết lại bị bố mẹ thúc giục chuyện yêu đương, kết hôn, sinh con. Vì lẽ đó, họ tìm đến dịch vụ cho thuê người yêu để trấn an tâm lý gia đình.

Vì sao gốc đào Nhật Tân được chào bán với giá 200 triệu đồng?

Quỳnh Trang |

Sáng 17.1, dọc đại lộ Lê-Nin, thành phố Vinh (Nghệ An) tấp nập cảnh mua - bán hoa, cây cảnh phục vụ Tết Nguyên đán. Trong đó, thu hút nhiều người xem nhất là gian trưng bày gốc đào Nhật Tân của anh Đặng Văn Cường (36 tuổi, trú TP Vinh) bởi nơi đây trưng bày gốc cổ thụ độc đáo với thế "rồng bay".

Nhìn lại diễn biến vụ bé trai rơi xuống trụ bê tông ở Đồng Tháp

Bảo Bình - Dương Anh |

Liên quan vụ bé trai rơi xuống trụ bê tông ở Đồng Tháp, sau hơn nửa tháng tìm kiếm, lực lượng cứu hộ đã đưa được đoạn cọc thứ nhất (dài 12m) trong số 3 đoạn của cọc bêtông lên mặt đất và đang tiến hành các bước cứu hộ tiếp theo. 

Khoảnh khắc AFF Cup: Khép lại hành trình của ông Park Hang-seo

NHÓM PV |

Bản tin Khoảnh khắc AFF Cup ngày 17.1. AFF Cup 2022 kết thúc, khép lại hành trình của huấn luyện viên Park Hang-seo với bóng đá Việt Nam.  

SpaceX phóng thành công phi hành đoàn dân sự đầu tiên lên quỹ đạo

Hải Anh |

SpaceX đưa thành công phi hành đoàn Inspiration4 vào quỹ đạo. Đây là chuyến bay đầu tiên với toàn bộ phi hành gia dân sự.

Kinh ngạc núi lửa sao Hỏa "siêu phun trào" 500 triệu năm

Thanh Hà |

NASA tìm thấy bằng chứng núi lửa trên sao Hỏa ở khu vực Arabia Terra đã trải qua hàng nghìn "siêu phun trào" bạo lực nhất từng được biết đến.

Tin vũ trụ nóng nhất tuần: Phát hiện chuyển động bí ẩn trên sao Hỏa

Song Minh |

Tin vũ trụ nóng nhất tuần qua gồm: Tàu quỹ đạo sao Hỏa phát hiện chuyển động bí ẩn trên hành tinh đỏ; Cây ớt đầu tiên nở hoa trên Trạm Vũ trụ Quốc tế ISS; 3 ngôi sao tạo hiện tượng thiên văn kỳ thú...