Hệ lụy từ Vinashin -SBIC: Hàng loạt dự án “chết không thể chôn”

TRẦN NGỌC DUY |

Sau 4 năm Chính phủ phê duyệt đề án tiếp tục tái cơ cấu Tập đoàn Công nghiệp Tàu thủy VN (Vinashin) (QĐ số 1224/QĐ-TTg ngày 26.7.2013), đến nay tình cảnh của hàng loạt dự án hậu Vinashin thua lỗ, mất vốn biến thành những “xác chết” hoang phế nhưng không thể giải thể, phá sản được theo luật định. Sau một thời gian sắp xếp, xử lý số doanh nghiệp thua lỗ, mới đây, chính TCty Công nghiệp Tàu thủy Việt Nam (SBIC) đã đệ trình Chính phủ đề án tiếp tục xử lý nghĩa vụ trả nợ cho SBIC, đồng thời kiến nghị cơ chế, chính sách để xử lý những dự án hoang phế, thuộc diện chết không chôn được của Vinashin một thời.

Bài 1: Những “cái xác” Vinashin bị bỏ rơi 

Nhà máy cán thép nóng công suất 500.000 tấn/năm giá trị gần 3.300 tỉ đồng bỏ hoang 7 năm; cách đó vài chục mét là NM phát điện diesel công suất 39MW với suất đầu tư 36 triệu USD cũng ở ngay tại KCN Cái Lân (TP. Hạ Long) thuộc Vinashin trước đây cùng chung cảnh ngộ tương tàn; đi thêm 160km về hướng Đông Bắc, KCN cảng biển Hải Hà trơ trụi, hoang vắng... Đây là tình cảnh của những dự án điển hình trong số 18 dự án được Tập đoàn Vinashin ồ ạt tổ chức đầu tư vào Quảng Ninh trong những năm “hoàng kim”.

Nhà máy nghìn tỉ đắp chiếu, hoen rỉ...

Cho đến lúc này, theo tìm hiểu của Lao Động, chỉ duy nhất đơn vị là Cty đóng tàu Hạ Long (Tổng Cty Công nghiệp tàu thủy - SBIC) là còn tồn tại và duy trì, phục hồi sản xuất ổn định, các DA còn lại ở tình trạng “chết lâm sàng” chờ bán và tái cơ cấu... Số phận NM Cán thép Cái Lân - thuộc Cty TNHH MTV Cán nóng thép Cái Lân (Tổng Cty Công nghiệp tàu thủy - SBIC) đã được Báo Lao Động phản ánh trong nhiều bài viết. Trong 7 năm bỏ hoang, hình ảnh tương tàn, sắt thép hoen rỉ và bám bẩn do đã quá lâu năm không được vận hành. Mọi thứ đang ngày càng xấu đi: Phía trong nhà máy lác đác vài bảo vệ canh trực, cảnh tượng như một nhà máy bỏ hoang tới hàng thập kỷ...

Được Tập đoàn Vinashin trước đây xây dựng từ năm 2003, trên diện tích 15ha tại KCN Cái Lân (TP. Hạ Long) - với mức khái toán 3.300 tỉ đồng. Công suất giai đoạn đầu là 500 nghìn tấn sản phẩm/năm từ dây chuyền, công nghệ của Đức và Trung Quốc. Vào thời điểm đó, khi vận hành mẻ thép ra lò đầu tiên vào tháng 6.2010, ngành đóng tàu trong cả nước kỳ vọng sẽ cung ứng phần lớn thép tấm khổ lớn thay thế nhập khẩu để phục vụ đóng những con tàu biển có tải trọng hàng vạn tấn trong các nhà máy sản xuất của Vinashin. Tuy nhiên sau đại án xảy ra tại Vinashin, số phận NM cán thép tấm nóng Cái Lân được cho là lớn nhất nước buôc phải dừng đốt lò, trong khi đã đầu tư đồng bộ trên 90% công năng sản xuất.

Nhà máy thép cán nóng Cái Lân (Quảng Ninh) “đắp chiếu” đã 7 năm qua. Ảnh: T.N.D

Hàng loạt dự án dang dở

Trong số những công xưởng bỏ hoang tại KCN Cái Lân có NM sản xuất cửa nhựa (vốn đầu tư vài triệu USD) - là “tép riu” nhất, tiếp đó là NM phát điện diesel công suất 39 MW - cách đó vài trăm mét cũng tắt ngấm lò chung cảnh ngộ với NM thép Cái Lân. Dự án khi đó được Vinashin - ký hợp đồng EPC - chìa khóa trao tay với giá trị gần 36 triệu USD. Chỉ khi “trao tay”, người ta mới biết sự thực, thiết bị chính của NM phát điện diesel được tháo dỡ từ một NM điện cũ kỹ từ thập niên 70 thế kỷ trước tại Trung Quốc. Trong số 3 NM này, hiện SBIC đang bế tắc về phương án giải cứu hồi phục, hay tái cơ cấu, bán cho nhà đầu tư khác, bởi công nghệ lạc hậu, đội giá đầu tư trên trời nên không thực sự hấp dẫn nhà đầu tư. Đã có hàng chục đoàn công tác của Bộ GTVT, Bộ Tài chính và Tổng Cty CBIC về tìm cách tháo gỡ, đưa các NM này hoạt động trở lại nhưng đều rơi vào vô vọng.

Còn tại KCN cảng biển Hải Hà, được khởi công năm 2007. Dự án “bánh vẽ” được Vinshin quảng bá khi đó gồm: Luyện - cán thép, đóng mới, sửa chữa tàu biển, sản xuất nhiệt điện và lọc - hóa dầu kết hợp phát triển đô thị, được tỉnh Quảng Ninh coi là khu vực có vai trò quan trọng trong giao thương giữa Việt Nam - Trung Quốc. Dự án gần 5.000ha được kỳ vọng sẽ có vài tỉ USD vốn đổ vào nhưng cho đến nay mọi thứ chỉ là bãi đất trống...

Theo một lãnh đạo Cty Công nghiệp tàu thủy Cái Lân (thuộc SBIC) - cho biết: Số phận KCN cảng biển Hải Hà hiện đã được Bộ GTVT trình lên Thủ tướng phương án xử lý từ năm 2016, nhưng đến nay chưa được chấp thuận. Phía Bộ GTVT đã chủ trì cùng tỉnh Quảng Ninh thống nhất phương án mời các đơn vị thẩm định độc lập vào xác định những khối lượng còn lại (đất đá san lấp mặt bằng) để căn cứ đó làm giá trị thực hiện nhằm mời gọi các DN nào quan tâm vào đầu tư sẽ xem xét hỗ trợ bồi thường cho SBIC.

Trước đó làm việc với PV Báo Lao Động, lãnh đạo huyện Hải Hà cho rằng, phía Tập đoàn Indevco đã xác lập xong quy hoạch xây dựng chi tiết (tỉ lệ 1/2.000), với các phân khu dự án cảng tổng hợp container, kho cảng hàng lỏng và một số nhà máy tạo tiền đề hạ tầng cơ sở, nhằm biến Khu kinh tế cảng biển Hải Hà sớm trở thành khu vực năng động trong mắt các nhà đầu tư. Nhưng dự án còn lùm xùm, vướng mắc về xác định đơn giá, khối lượng mà Vinshin đã đổ... xuống biển.

Cũng liên quan đến số phận Cảng khách Hòn Gai - Vinashin hiện bỏ hoang phí nhiều năm qua. Cảng này được Vinashin khởi công, nâng cấp vào tháng 8.2007, với quy mô hiện đại theo tiêu chuẩn quốc tế cho tuyến vận tải hành khách cao tốc đường biển Bắc - Trung - Nam, có thể tiếp nhận loại tàu 85.000GT (vận chuyển 100.000 ôtô và 200.000-300.000 lượt khách/năm). Dự án chia làm 2 giai đoạn với tổng vốn đầu tư 645 tỉ đồng, gồm: Mở rộng cảng cũ ra biển thêm 28m, chiều dài cầu bến 250m; hệ thống nhà ga đón-trả khách 4 tầng với diện tích sử dụng 15.000m2 hiện đang đầu tư dang dở. Lãnh đạo cảng này cho biết, Cảng Hòn Gai đã có chủ trương tái cơ cấu năm 2015. Với giá trị hiện tại đã định giá còn ước chừng 260 tỉ đồng, nhưng cảng khách này qua 2 vòng đấu giá tìm mãi mà không nhà đầu tư nào quan tâm. Theo quy định, cảng này sẽ tiếp tục đấu giá lần 3, và nếu không có nhà đầu tư mua thì sẽ trình phương án xử lý tiếp theo...

Trao đổi với báo Lao Động, Thứ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Hồng Trường cho biết, đề án tái cơ cấu Vinashin bộ đã hoàn thiện và trình Chính phủ. Khi được hỏi về nội dung đề án, đại diện bộ từ chối cung cấp thông tin với lý do đề án mật và đang chờ chỉ đạo từ cấp trên.

Về phía Bộ Tài chính, một lãnh đạo Cục Tài chính Doanh nghiệp cho Lao Động biết, Bộ Tài chính đã giao Cục Tài chính doanh nghiệp phối hợp với các đơn vị liên quan đánh giá tổng thể, nghiên cứu phương án xử lý nghĩa vụ trả nợ cho SBIC. Tuy nhiên, đây là thông tin mật nên vị này khẳng định, không thể cung cấp thêm thông tin và tiết lộ rằng rằng, tình hình tài chính, nợ nần của Vinashin là “xấu”. K.H

 

TRẦN NGỌC DUY
TIN LIÊN QUAN

Khánh Ly hát nhạc chưa được cấp phép, đơn vị tổ chức bị mời làm việc

Phương Nhiên |

Lâm Đồng – Ca khúc “Gia tài của mẹ” được Khánh Ly biểu diễn trong đêm nhạc tại Đà Lạt nằm ngoài danh sách bài hát mà đơn vị tổ chức đăng ký, vì vậy cơ quan chức năng đã mời đơn vị tổ chức đến làm rõ vụ việc. 

5 công dân Việt Nam thiệt mạng trong vụ nổ khí độc ở Jordan

Thanh Hà |

5 công dân Việt Nam đã thiệt mạng và 7 công dân bị thương nhẹ trong vụ nổ khí độc ở cảng Aqaba, Jordan. 

Hạnh phúc tan vỡ khi biết chồng ngoại tình với đồng nghiệp (Phần 1)

Nhóm PV |

Đôi vợ chồng vốn cực kỳ hạnh phúc, viên mãn, con cái đủ nếp, đủ tẻ, ngoan ngoãn giỏi giang, điều kiện kinh tế sung túc. Họ từng là những người mà tôi vô cùng ngưỡng mộ. Nhưng cái kết của cặp đôi ấy lại là một câu chuyện đáng buồn về bi kịch mang tên ngoại tình.

Chương trình Giờ thứ 9 do NSND Khải Hưng là đạo diễn. Giọng đọc: NSND Minh Hoà – NSƯT Phú Thăng. Âm nhạc: Xuân Phương. 

Bạn đang có những câu chuyện riêng muốn chia sẻ với độc giả của Báo Lao Động? Hãy liên hệ với chúng tôi qua địa chỉ email: media@laodong.vn.

Nóng Sài Gòn: Chưa huyện nào ở TPHCM lên thành phố, giá đất đã lên cao

NGUYỄN LY - ANH TÚ |

Lại nóng vụ tranh chấp tên hoa hậu hoà bình Việt Nam; TPHCM: 10 địa phương nguy cơ bùng dịch do tỉ lệ tiêm mũi 3, 4 thấp; Doanh nghiệp bình ổn lung lay trước cơn bão giá... là những tin tức đáng chú ý trong Bản tin Nóng Sài Gòn ngày 29.6.

Tranh cãi và những chuyện hậu trường về các giai nhân của Trịnh Công Sơn

Lan Anh |

Xung quanh câu chuyện về những nàng thơ của Trịnh hiện vẫn gây những tranh cãi trái chiều.

TPHCM mở đường nối cảng Cát Lái và Phú Hữu với Vành đai 3

MINH QUÂN |

TPHCM - Dài 6 km với 12 làn xe, tuyến đường nối cảng Cát Lái và Phú Hữu với Vành đai 3 hình thành giúp phục vụ vận tải hàng hóa ra vào cảng và giải tỏa ùn tắc cho khu vực.

Sau Quang Hải, Hà Nội FC làm gì để giữ chân các ngôi sao?

PHƯƠNG TRANG |

Để ngôi sao số 1 Quang Hải ra đi, câu lạc bộ Hà Nội sẽ phải cân nhắc kỹ lưỡng với những cầu thủ khác sẽ đáo hạn hợp đồng trong thời gian tới, đặc biệt là Thành Chung. 

Hà Nội đầu tư xây dựng 5 huyện thành quận và mô hình thành phố trực thuộc Thủ đô

PHẠM ĐÔNG |

Hà Nội - Bí thư Thành ủy Đinh Tiến Dũng nhấn mạnh, việc nâng cao chất lượng công tác quy hoạch. Trong đó, định hướng phát triển theo đề án đầu tư xây dựng 5 huyện thành quận, mô hình thành phố trực thuộc Thủ đô tại khu vực phía Bắc và phía Tây.