Chuyển phương thức vận tải xuất khẩu, trước hết phải thay đổi tư duy

Trần Thanh Hải (Bộ Công Thương) |

Muốn chuyển phương thức vận tải hàng hóa xuất khẩu từ đường bộ sang đường biển, trước hết doanh nghiệp phải thay đổi tư duy.

Nhiều doanh nghiệp đã chuyển sang xuất khẩu đường biển

Thực tế, Việt Nam đã có không ít doanh nghiệp xuất khẩu nông sản bằng đường biển (và cả đường hàng không). Bên cạnh những cái tên như Vina T&T, Chánh Thu, Rồng Đỏ, Nafoods, Ameii, Bagico, Doveco, Hoàng Hậu, Visimex đã được truyền thông nhắc đến, có cả những doanh nghiệp nhỏ trong thời gian qua vẫn âm thầm làm mà chưa nhiều người biết. Việt Nam cũng có những doanh nghiệp logistics chuyên phục vụ hàng nông sản như CMU Logistics, Hoàng Hà, Thilogi và những nhà kho thông minh dành riêng cho nông sản như CASS.

Trong một lần đàm đạo, một nữ doanh nhân có nói với tôi: Nông sản là mặt hàng tiêu dùng hàng ngày, Trung Quốc là thị trường 1,4 tỉ dân, là niềm mơ ước của rất nhiều nước xuất khẩu nông sản. Việt Nam được thiên nhiên ban tặng cho nhiều loại nông sản, vừa phong phú về chủng loại, vừa dồi dào về số lượng, lại có lợi thế ở ngay gần Trung Quốc. Có mà "điên" nếu chúng ta chối bỏ thị trường này!

Chừng như đoán được câu hỏi mà tôi sắp bật ra, chị nói ngay: Cái gì chưa tốt thì chúng ta cùng nhìn nhận để làm tốt hơn, cái gì làm được rồi thì phấn đấu hơn nữa. Quan trọng là có sự chủ động của mình, không để thương nhân bên kia biên giới dẫn dắt.

Tôi hiểu, ý chị nói ở đây chính là doanh nghiệp nông sản cần chuyển sang con đường chính ngạch. Chuyển sang chính ngạch sẽ phải mất thời gian, công sức, nhưng đó là cách làm bền vững, lâu dài. Trong số các container phải chờ đợi ở cửa khẩu Hữu Nghị, có không ít container chứa trái cây Thái Lan quá cảnh qua Việt Nam để sang Trung Quốc. Theo quy định, hàng quá cảnh bắt buộc phải đi qua cửa khẩu quốc tế, vậy tại sao hàng Thái Lan đi qua cửa khẩu quốc tế (chính ngạch), không được ưu đãi về thuế phí như đi qua cửa khẩu phụ (tiểu ngạch), mà họ vẫn có thể bán được. Doanh nghiệp Việt Nam cần nghiêm túc suy nghĩ về câu hỏi này.

Tôi nói với chị: - Nông sản giờ phải chuyển từ "đi bộ" sang "tập bơi" nhỉ. Bao nhiêu năm đi bộ quen rồi, giờ tập bơi cũng phải học thêm kỹ năng. Mà quan trọng nhất là phải vượt qua tâm lý ngại xuống nước...

Chị cười, tán đồng: - Mình cứ ví hội nhập là ra biển lớn. Đây là cái ao làng giữa nhà mình với nhà hàng xóm, mình còn không qua được thì làm sao ra biển!

Trung Quốc không còn là thị trường dễ tính

Trung Quốc không còn là một thị trường dễ tính, khi nông sản dù đi đường bộ, đường biển hay đường sắt, đường hàng không cũng đều phải đáp ứng các tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, kiểm dịch thực vật, truy xuất nguồn gốc (có mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói). Lệnh 248 và 249 mới có hiệu lực từ đầu năm nay đặt ra thêm quy định về đăng ký doanh nghiệp và mặt hàng xuất khẩu vào Trung Quốc. Nhưng cũng chính những quy định như vậy sẽ buộc doanh nghiệp của chúng ta phải làm ăn quy củ hơn, ngay từ khâu sản xuất, thương mại cho đến logistics.

Trở lại với câu chuyện chuyển đổi từ xuất hàng bằng đường bộ sang đường biển, rõ ràng đây không phải chỉ là thay đổi phương thức vận tải mà trước hết phải là thay đổi tư duy, thay đổi thói quen cố hữu ăn sâu trong suy nghĩ của nhiều nhà vườn, chủ vựa, thương lái, doanh nghiệp. Không phải các doanh nghiệp, thương lái của chúng ta không biết những rủi ro của xuất khẩu tiểu ngạch. Nhưng họ ngại thay đổi, họ quen với việc bán hàng trong vòng một tuần là được thu tiền ngay, họ không biết nếu thay đổi thì phải làm gì, bắt đầu từ đâu... Hoặc cũng có thể họ thiếu một động lực, một áp lực để buộc mình phải thay đổi.

Liệu có bao nhiêu doanh nghiệp, thương lái, chủ vựa, nhà vườn sau đợt này sẽ nghĩ đến việc tuyển dụng nhân viên kinh doanh chuyên nghiệp, hiểu biết về thương mại quốc tế, nắm vững các kỹ năng tiếp thị, xúc tiến thương mại để có thể tìm kiếm những khách hàng mới nằm sâu trong lục địa thay vì chỉ là những thương nhân khu vực biên giới. Liệu bao nhiêu trong số họ nghĩ đến việc thuê một doanh nghiệp logistics để tư vấn, thực hiện giúp các dịch vụ thuê tàu, thông quan, mua bảo hiểm... cho những chuyến hàng trong tương lai.

Chuyển sang chính ngạch như thế, có khó lắm không? Sẽ rất khó, nếu vẫn giữ nếp nghĩ cũ. Còn nếu doanh nghiệp đã có quyết tâm thay đổi, cùng với sự hỗ trợ của chính quyền, hiệp hội, thì câu trả lời đã ở trong tầm tay.

Trần Thanh Hải (Bộ Công Thương)
TIN LIÊN QUAN

Nông sản chuyển từ “đi bộ” sang “tập bơi”

Trần Thanh Hải (Bộ Công Thương) |

Những ngày qua, khi ùn tắc nông sản tại các cửa khẩu đường bộ làm nóng các diễn đàn, nhiều câu hỏi được đặt ra: Tại sao nông sản không đi đường biển, bây giờ chuyển sang đường biển được không?

Khó trăm bề xuất khẩu thanh long tươi qua đường biển vì thiếu container

Vũ Long |

Do tắc ở đường bộ, doanh nghiệp chuyển xuất khẩu thanh long sang đường biển, nhưng gặp rất nhiều khó khăn cả về container lạnh và năng lực thông quan.

Ùn ứ nông sản: Nhiều mặt hàng muốn xuất khẩu chính ngạch cũng không được

Cường Ngô |

Liên quan vụ ùn ứ hàng hoá, nông sản tại các cửa khẩu, lãnh đạo Bộ Công Thương cho rằng, hiện chỉ có có 9 loại hoa quả của Việt Nam được phép đi chính ngạch sang Trung Quốc, còn lại phải xuất khẩu tiểu ngạch. Có những mặt hàng muốn xuất khẩu chính ngạch cũng không được.

PODCAST: Giờ thứ 9 - Người hàng xóm kỳ lạ (phần 2)

Nhóm PV |

Giờ thứ 9 - Vợ chồng tôi cũng không biết vì sao người hàng xóm thường ngồi ở bậc thềm nhà tôi. Bà bảo, bà thích ngồi ở đó rồi không nói thêm gì nữa… Người hàng xóm bí ẩn này là ai? Câu trả lời có trong phần 2 của podcast Giờ thứ 9 ngày hôm nay.

HLV Park Hang-seo: U23 Việt Nam không phụ thuộc vào 3 cầu thủ quá tuổi

MINH TRIẾT |

Huấn luyện viên Park Hang-seo không đồng tình quan điểm U23 Việt Nam đang phụ thuộc vào 3 cầu thủ quá tuổi là Hùng Dũng, Tiến Linh, Hoàng Đức. 

Tin SEA Games 31: Việt Nam có thêm 2 kỷ lục SEA Games

Nhóm PV |

Tin SEA Games 31 ngày 18.5: Bán kết bóng đá nữ, tuyển nữ Việt Nam - Myanmar; Trần Quốc Cường tuyên bố giải nghệ sau khi giành HCV; Đoàn Việt Nam liên tiếp phá 2 kỷ lục SEA Games.

"Tôi mang cả chăn, chiếu ra xếp hàng nhận vé xem tuyển nữ Việt Nam"

MINH PHONG |

Xếp hàng 11 tiếng đồng hồ, anh Lê Gia Tĩnh (Cẩm Phả, Quảng Ninh) cảm thấy vui và phấn khởi sau khi nhận tấm vé đầu tiên vào xem tuyển nữ Việt Nam thi đấu bán kết SEA Games 31.

Vì sao Vân Khánh “Thương ngày nắng về” rơi vào bi kịch bị cưỡng hiếp?

Lan Anh |

Khán giả phản ứng khi tình tiết ở tập 20 phần 2 “Thương ngày nắng về” nhân vật Vân Khánh của Lan Phương bị đẩy đến tận cùng bi kịch.

Nông sản chuyển từ “đi bộ” sang “tập bơi”

Trần Thanh Hải (Bộ Công Thương) |

Những ngày qua, khi ùn tắc nông sản tại các cửa khẩu đường bộ làm nóng các diễn đàn, nhiều câu hỏi được đặt ra: Tại sao nông sản không đi đường biển, bây giờ chuyển sang đường biển được không?

Khó trăm bề xuất khẩu thanh long tươi qua đường biển vì thiếu container

Vũ Long |

Do tắc ở đường bộ, doanh nghiệp chuyển xuất khẩu thanh long sang đường biển, nhưng gặp rất nhiều khó khăn cả về container lạnh và năng lực thông quan.

Ùn ứ nông sản: Nhiều mặt hàng muốn xuất khẩu chính ngạch cũng không được

Cường Ngô |

Liên quan vụ ùn ứ hàng hoá, nông sản tại các cửa khẩu, lãnh đạo Bộ Công Thương cho rằng, hiện chỉ có có 9 loại hoa quả của Việt Nam được phép đi chính ngạch sang Trung Quốc, còn lại phải xuất khẩu tiểu ngạch. Có những mặt hàng muốn xuất khẩu chính ngạch cũng không được.