Lương hưu vẫn là nguồn thu nhập cơ bản của người già

HÀ NGUYÊN |

BHXH VN cho biết BHXH là loại hình bảo hiểm phi lợi nhuận và quỹ BHXH được Nhà nước bảo hộ nghĩa là không bị phá sản. Thời gian qua, một số trang mạng xã hội đã đem ra so sánh lợi ích giữa tham gia BHXH để hưởng lương hưu với tham gia bảo hiểm nhân thọ, với gửi tiết kiệm. Phía BHXH Việt Nam cho rằng việc so sánh trực tiếp sản phẩm của mình với sản phẩm của một doanh nghiệp khác là vi phạm Điều 43 và Điều 45 Luật Cạnh tranh.

Theo BHXH VN, tại nhiều quốc gia có kinh tế phát triển, nền công nghiệp hiện đại hóa ở mức tiên tiến nhất, kinh tế thị trường được xây dựng hoàn chỉnh, vận hành với đầy đủ các quy luật vốn có.

Ở các nước đó, với một loạt tên tuổi lớn trong bảo hiểm thương mại, bảo hiểm nhân thọ, với hệ thống ngân hàng thương mại quy mô lớn, nhưng tại sao chính sách BHXH vẫn được các quốc gia duy trì một cách bền vững và luôn coi đây là chính sách quan trọng Nhà nước phải duy trì thực hiện, bên cạnh hệ thống bảo hiểm tư nhân, thương mại.

Quan trọng hơn, lương hưu nhận từ BHXH vẫn là nguồn thu nhập cơ bản với mọi người già ở các quốc gia phát triển; nguồn thu từ bảo hiểm thương mại hay tiền tiết kiệm từ ngân hàng chưa bao giờ đủ để bảo đảm duy trì an sinh cho cả cộng đồng ở mọi quốc gia.

Phải khẳng định các tính toán cho rằng việc tham gia BHXH để hưởng lương hưu mang lại quyền lợi khi về hưu thấp hơn quyền lợi khi họ gửi tiết kiệm hoặc tham gia bảo hiểm nhân thọ trong 20 năm là hoàn toàn sai lầm bởi lẽ giữa BHXH và gửi tiết kiệm hay mua bảo hiểm nhân thọ có sự khác biệt rất lớn.

Sự khác biệt lớn nhất là ở mục đích: BHXH là loại hình bảo hiểm phi lợi nhuận và quỹ BHXH được Nhà nước bảo hộ nghĩa là không bị phá sản, còn các ngân hàng hoạt động nhằm mục đích sinh lời, là nghề kinh doanh có lời nhất và cũng có thể bị phá sản. Khi gửi tiết kiệm, người tham gia được hưởng một khoản tiền lãi theo kỳ hạn của tiền gửi, sau thời gian khoảng 2-3 chục năm thì giá trị của khoản tiền gốc còn lại rất ít.

Đây là điều ngược lại với BHXH khi tiền đóng BHXH được trả lại bằng việc điều chỉnh tăng theo chỉ giá tiêu dùng (CPI) qua từng năm theo quy định của Chính phủ và trở thành căn cứ để tính lương hưu. Trong thời gian tham gia BHXH, khi qua đời, thời gian đã đóng BHXH đều được ghi nhận để tính hưởng chế độ tử tuất.

Khi đã hưởng lương hưu thì mức lương hưu được điều chỉnh định kỳ theo chỉ số giá tiêu dùng và mức tăng trưởng kinh tế. Trong thực tế, gần như hằng năm Nhà nước đều điều chỉnh tăng lương hưu. Chỉ tính riêng cho giai đoạn từ năm 2003 đến nay, Chính phủ nhiều lần điều chỉnh lương hưu với mức tăng từ khoảng 7,5 đến 9,3 lần (tùy theo nhóm đối tượng) so với mức lương hưu tại thời điểm năm 2002.

Ngoài ra, trong toàn bộ thời gian hưởng lương hưu, người lao động được quỹ BHXH trả kinh phí để cấp thẻ BHYT và được hưởng các quyền lợi về khám-chữa bệnh bình đẳng với mọi người khác mà không phụ thuộc vào mức phí tham gia, loại bệnh. Khi người hưởng qua đời, người lo mai táng còn được hưởng trợ cấp mai táng bằng 10 tháng lương cơ sở tại thời điểm chết, thân nhân được hưởng chế độ tử tuất (trợ cấp hằng tháng hoặc một lần).

Đây là ưu điểm vượt trội của BHXH. Đối với gửi tiết kiệm thì số tiền lãi là mức xác định và giá trị của khoản tiền lãi sẽ ngày càng thấp do tác động của yếu tố trượt giá (lạm phát).

Để so sánh lợi ích từ việc đầu tư khi tham gia BHXH tự nguyện so với việc gửi tiết kiệm của một người tham gia BHXH, phía BHXH VN đã làm một bài toán với các giả định thực tế như sau:

- Đóng BHXH và gửi tiết kiệm 20 năm tính từ năm 2008 (năm 2008 là năm đầu tiên thực hiện BHXH tự nguyện) với số tiền gửi tiết kiệm bằng số tiền đóng BHXH duy trì trong suốt 20 năm và số tiền đóng BHXH được tính bằng tỉ lệ % theo quy định của từng thời kỳ tính trên số tiền người tham gia lựa chọn làm căn cứ đóng BHXH là 5.000.000 đồng.

- Lãi suất tiết kiệm: 7%/năm; tính theo lãi gộp qua từng năm.

- Chỉ số điều chỉnh tiền đóng BHXH theo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) 5%/năm (chỉ số CPI tăng bình quân 8,1%/năm, tính từ năm 2008 đến nay).

- Người tham gia hưởng lương hưu từ năm 2028 khi đủ 55 tuổi đối với nữ có tỉ lệ % hưởng lương hưu theo quy định là 55% (nam giới đủ 60 tuổi, tỉ lệ là 45%).

- Mức điều chỉnh lương hưu bình quân tăng: 7%/năm (lấy thấp hơn mức tăng thấp nhất kể từ năm 1993 đến năm 2017).

- Kỳ vọng sống sau tuổi nghỉ hưu là 20 năm.

- Mức lương cơ sở tại thời điểm năm 2048 là 10.000.000 đồng, tăng 8,27%/năm (từ năm 2008 đến tháng 6.2017 mức tăng lương cơ sở bình quân là 13,7%/năm).

- Trợ cấp tuất một lần bằng 3 tháng lương hưu tại thời điểm chết (mức thấp nhất theo quy định).

- Mức hưởng lương hưu được tính theo quy định hiện hành.

Kết quả: Cùng với số tiền đầu tư là 249.600.000 đồng, nhưng để tham gia BHXH tự nguyện thì được hưởng an sinh xã hội trọn đời với tổng số tiền được hưởng là 2.160.690.000 đồng đối với nữ và đối với nam là 1.786.019.000 đồng; nhiều hơn gửi tiết kiệm với số tiền rất lớn là 973.333.000 đồng đối với nữ và đối với nam là 598.303.000 đồng.

Trường hợp tham gia BHXH bắt buộc thì lợi ích là vô cùng lớn do số tiền người lao động phải bỏ ra đóng BHXH chỉ là 90.763.600 đồng, vì phần còn lại do đơn vị đóng. Ngoài ra, người lao động trong suốt thời gian hưởng lương hưu được khám-chữa bệnh do quỹ BHYT. 

HÀ NGUYÊN
TIN LIÊN QUAN

Tháng 7: Tăng lương cơ bản, giảm giá khám chữa bệnh

L.H |

Hàng loạt chính sách mới trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội như tăng lương cơ sở lên 1,39 triệu đồng/tháng; Lương hưu, trợ cấp tăng 6,92%; Giảm giá khám chữa bệnh bảo hiểm y tế... sẽ có hiệu lực từ tháng 1.7.2018.

Tính phương án “bù đắp” cho lao động nữ nghỉ hưu từ 1.1.2018: Để hơn 90.000 người bớt thiệt thòi

QUỲNH CHI |

Từ 1.1.2018, lương hưu của lao động nữ nghỉ hưu có thời gian đóng bảo hiểm 25 năm thấp hơn từ 1% - 10% so với người nghỉ hưu từ 31.12.2017 trở về trước. Nhằm có phương án bù đắp thiệt thòi cho hơn 90.000 lao động nữ trong diện này, Chính phủ đã trình và đề nghị Quốc hội giao Chính phủ thực hiện chính sách điều chỉnh lương hưu với nhóm đối tượng trên.

Điều kiện hưởng lương hưu của sĩ quan quân đội

MINH NGỌC |

Bạn đọc có email minhx@xxx hỏi: Tôi năm nay 52 tuổi, là sĩ quan quân đội đã phục vụ trong quân ngũ được 27 năm và đóng bảo hiểm xã hội được 30 năm. Tôi đã đủ điều kiện nghỉ hưởng lương hưu chưa?

Các địa phương sẵn sàng ứng phó với bão số 2

Vũ Long |

Các địa phương khu vực Bắc Bộ đã triển khai các phương án sẵn sàng ứng phó với bão số 2 MULAN.

Đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học: Thí sinh không nên chờ sát nút

Trang Thiều |

Nhiều chuyên gia tuyển sinh khuyến cáo, thí sinh nên nhanh chóng đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học trên hệ thống của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT), tránh tình trạng “nước đến chân mới nhảy”.

Sắp có siêu trăng cuối cùng của năm 2022

Thanh Hà |

Trăng cá tầm - siêu trăng thứ 4 và là siêu trăng cuối cùng của năm 2022 - diễn ra ngày 11.8.

Tin bão mới nhất: Bão số 2 Mulan giật cấp 10, cách Quảng Ninh 200km

AN AN |

Hồi 16h ngày 10.8, vị trí tâm bão số 2 Mulan ở vào khoảng 20,4 độ vĩ bắc; 109,4 độ kinh đông, trên khu vực phía đông bắc Vịnh Bắc Bộ, cách Quảng Ninh khoảng 200km về phía đông nam. 

Những câu hỏi đặt ra trong vụ việc của Hồ Hoài Anh, Hồng Đăng

Mi Lan |

Theo thông tin từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nhạc sĩ Hồ Hoài Anh và diễn viên Hồng Đăng đã được trả hộ chiếu và về Việt Nam. Xoay quanh vụ việc của 2 nghệ sĩ, đang có nhiều câu hỏi được đặt ra.

Tháng 7: Tăng lương cơ bản, giảm giá khám chữa bệnh

L.H |

Hàng loạt chính sách mới trong các lĩnh vực kinh tế - xã hội như tăng lương cơ sở lên 1,39 triệu đồng/tháng; Lương hưu, trợ cấp tăng 6,92%; Giảm giá khám chữa bệnh bảo hiểm y tế... sẽ có hiệu lực từ tháng 1.7.2018.

Tính phương án “bù đắp” cho lao động nữ nghỉ hưu từ 1.1.2018: Để hơn 90.000 người bớt thiệt thòi

QUỲNH CHI |

Từ 1.1.2018, lương hưu của lao động nữ nghỉ hưu có thời gian đóng bảo hiểm 25 năm thấp hơn từ 1% - 10% so với người nghỉ hưu từ 31.12.2017 trở về trước. Nhằm có phương án bù đắp thiệt thòi cho hơn 90.000 lao động nữ trong diện này, Chính phủ đã trình và đề nghị Quốc hội giao Chính phủ thực hiện chính sách điều chỉnh lương hưu với nhóm đối tượng trên.

Điều kiện hưởng lương hưu của sĩ quan quân đội

MINH NGỌC |

Bạn đọc có email minhx@xxx hỏi: Tôi năm nay 52 tuổi, là sĩ quan quân đội đã phục vụ trong quân ngũ được 27 năm và đóng bảo hiểm xã hội được 30 năm. Tôi đã đủ điều kiện nghỉ hưởng lương hưu chưa?